Xuất khẩu nông, lâm, thủy sản hướng mục tiêu 74 tỷ USD năm 2026

Phát biểu tại họp báo thường kỳ chiều 6/1, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho biết, năm 2025 là một năm đặc biệt khó khăn. Trên thế giới, xung đột vũ trang, cạnh tranh thương mại diễn biến phức tạp; trong nước, việc triển khai mô hình chính quyền 2 cấp đòi hỏi sửa đổi nhiều văn bản pháp luật. Riêng lĩnh vực nông nghiệp còn chịu tác động nặng nề của thiên tai, bão lũ, gây thiệt hại nghiêm trọng về người và tài sản.

Thiên tai trong năm đã làm hơn 420 người thiệt mạng, tổng thiệt hại kinh tế ước khoảng 109 nghìn tỷ đồng. Thủy sản bị ảnh hưởng nặng với khoảng 1.500 ha nuôi trồng bị thiệt hại; chăn nuôi chịu tác động kép từ dịch bệnh và thời tiết cực đoan; trồng trọt và lâm nghiệp cũng chịu ảnh hưởng đáng kể.

Trong bối cảnh đó, với sự chỉ đạo quyết liệt của Trung ương Đảng, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, ngành nông nghiệp vẫn đạt nhiều kết quả nổi bật. Đáng chú ý, tháng 12/2025 ghi nhận mức xuất khẩu nông, lâm, thủy sản đạt 6,21 tỷ USD, tạo cú bứt phá quan trọng, đưa tổng kim ngạch xuất khẩu cả năm lên 70,09 tỷ USD, tăng 12% so với năm 2024, vượt xa mục tiêu 65 tỷ USD và lập kỷ lục cao nhất từ trước tới nay.

Theo ông Trần Gia Long, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), tăng trưởng xuất khẩu ghi nhận ở hầu hết các nhóm hàng. Trong đó, nông sản đạt 37,25 tỷ USD, tăng 13,7%; thủy sản đạt 11,32 tỷ USD, tăng 12,7%; lâm sản đạt 18,5 tỷ USD, tăng 6,6%; sản phẩm chăn nuôi đạt 627,8 triệu USD, tăng 17,4%. Nhóm đầu vào sản xuất đạt 2,38 tỷ USD, tăng 27,1%; xuất khẩu muối tăng mạnh 84,9%.

Năm 2025, Việt Nam tiếp tục duy trì 10 nhóm hàng nông, lâm, thủy sản có kim ngạch trên 1 tỷ USD; trong đó có 3 nhóm vượt mốc 8 tỷ USD là sản phẩm gỗ, cà phê và rau quả. Các thị trường xuất khẩu chủ lực vẫn là Trung Quốc, Hoa Kỳ và Nhật Bản, đồng thời mở rộng thị phần tại nhiều khu vực, đặc biệt châu Phi với mức tăng trưởng 67,4%.

Không chỉ đạt kỷ lục về kim ngạch, xuất khẩu nông, lâm, thủy sản còn tạo thặng dư thương mại lớn, với mức xuất siêu toàn ngành đạt khoảng 20,72 tỷ USD, tăng 16,6% so với năm trước. Khoảng 90% chỉ tiêu của ngành nông nghiệp và môi trường đã hoàn thành và vượt kế hoạch, tiếp tục khẳng định vai trò trụ đỡ của nền kinh tế.

Theo ông Trần Gia Long, trước bối cảnh và yêu cầu của thời kỳ mới, nhất là năm 2026, năm nền tảng để thực hiện mục tiêu giai đoạn 2026 - 2030 với mục tiêu xuất khẩu năm 2026 là 73 - 74 tỷ USD, đòi hỏi phải tiếp tục định hướng chiến lược mở cửa thị trường, thúc đẩy xuất khẩu nông, lâm, thủy sản hiệu quả.

Bước sang năm 2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác định trọng tâm là tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật theo hướng hài hòa với thông lệ quốc tế; tạo môi trường thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp đầu tư, phát triển các chuỗi giá trị nông sản chất lượng cao, bảo đảm an toàn thực phẩm.

Cùng với đó, thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân trong nông nghiệp; khuyến khích khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo; phát triển công nghiệp chế biến, bảo quản, cơ giới hóa và ứng dụng công nghệ cao, nâng tỷ trọng chế biến sâu nhằm gia tăng giá trị sản phẩm.

Ngành cũng sẽ đẩy mạnh tổ chức lại sản xuất gắn với chuyển đổi số, tăng cường liên kết vùng nguyên liệu với chế biến và tiêu thụ; xây dựng thương hiệu nông sản Việt Nam chất lượng cao, an toàn, thân thiện với môi trường. Đồng thời, tập trung tháo gỡ rào cản kỹ thuật, đàm phán mở cửa thị trường, đa dạng hóa phương thức tiếp cận, nâng cao năng lực truy xuất nguồn gốc, logistics và thương mại điện tử. Qua đó, hiện thực hóa mục tiêu duy trì vị thế trong nhóm 15 quốc gia xuất khẩu nông, lâm, thủy sản hàng đầu thế giới.