Giá kim loại đồng tăng mạnh do lo ngại thiếu hụt nguồn cung

Thị trường hàng hóa nguyên liệu thế giới khởi sắc mạnh trong phiên giao dịch ngày 11/5 khi lực mua quay trở lại trên nhiều nhóm mặt hàng, đặc biệt là kim loại và nguyên liệu công nghiệp. Đóng cửa, chỉ số MXV-Index tăng 2,69% lên 2.994 điểm, tiến sát mốc 3.000 điểm lần đầu tiên trong lịch sử giao dịch.

Theo ghi nhận của Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), thị trường kim loại tiếp tục là tâm điểm hút dòng tiền trong phiên hôm qua (11/5), nổi bật là mặt hàng đồng khi giá leo lên mức cao kỷ lục mới trên sàn COMEX.

Kết thúc phiên giao dịch ngày 11/5, giá đồng COMEX kỳ hạn tiêu chuẩn tăng mạnh lên 6,5 USD/pound, tương đương 14.243 USD/tấn - mức cao nhất từ trước đến nay.

Động lực tăng giá chủ yếu đến từ lo ngại ngày càng lớn về nguy cơ gián đoạn nguồn cung trên thị trường toàn cầu. Căng thẳng kéo dài tại Trung Đông đang làm gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng và hóa chất công nghiệp, qua đó khiến nguồn cung axit sunfuric trở nên thắt chặt hơn trên thị trường toàn cầu. Đây là nguyên liệu quan trọng trong quá trình khai thác và tinh luyện đồng, đặc biệt tại các quốc gia sản xuất lớn như Chile và Cộng hòa Dân chủ Congo.

Rủi ro càng gia tăng sau thông tin Trung Quốc sẽ dừng xuất khẩu axit sunfuric kể từ tháng 5. Trong năm ngoái, Trung Quốc chiếm khoảng 45% tổng lượng axit sunfuric xuất khẩu của châu Á và khoảng 23% nguồn cung toàn cầu. Điều này làm dấy lên lo ngại chi phí đầu vào của ngành khai thác và luyện đồng sẽ tiếp tục leo thang trong thời gian tới.

Trong khi đó, nguồn cung từ Chile - quốc gia sản xuất đồng lớn nhất thế giới vẫn chưa có dấu hiệu phục hồi rõ rệt khi sản lượng liên tục suy yếu từ đầu năm và duy trì thấp hơn cùng kỳ năm ngoái.

Về nhu cầu, triển vọng tiêu thụ đồng tiếp tục được củng cố nhờ hoạt động sản xuất tại Trung Quốc duy trì tích cực. Chỉ số PMI sản xuất tháng 4 của nước này đạt 50,3 điểm, vượt kỳ vọng thị trường và tiếp tục nằm trên ngưỡng 50 điểm, phản ánh lĩnh vực sản xuất vẫn trong trạng thái mở rộng.

Bên cạnh đó, làn sóng đầu tư toàn cầu vào trung tâm dữ liệu, lưới điện và năng lượng tái tạo tiếp tục tạo nền tảng hỗ trợ dài hạn cho giá đồng. Đây là kim loại thiết yếu trong hệ thống truyền tải điện, thiết bị điện tử và hạ tầng số.

Một yếu tố khác hỗ trợ giá đồng là lo ngại Mỹ có thể áp thuế nhập khẩu đối với đồng tinh luyện trong thời gian tới. Điều này đang thúc đẩy hoạt động gom hàng và chuyển đồng về Mỹ nhằm đón đầu rủi ro thương mại trong tương lai, trong bối cảnh gần 60% nhu cầu tiêu thụ đồng tinh luyện tại Mỹ phụ thuộc vào nguồn cung nhập khẩu.

Tính đến ngày 11/5, tổng tồn kho đồng tại các kho COMEX đã lên tới 564.067 tấn, cao gấp gần 4 lần cùng kỳ năm ngoái và gấp khoảng 6 lần mức trung bình lịch sử. Diễn biến này cho thấy thị trường đang có xu hướng tích trữ đồng tại Mỹ trước nguy cơ nguồn cung nhập khẩu có thể bị siết chặt trong thời gian tới.

Trước đó, trong tuyên bố được Nhà Trắng công bố ngày 30/7/2025, Bộ trưởng Thương mại Mỹ được giao nhiệm vụ đánh giá thị trường đồng nội địa trước ngày 30/6 để làm cơ sở xem xét áp thuế nhập khẩu đối với đồng tinh luyện. Theo lộ trình đề xuất, mức thuế có thể đạt 15% từ đầu năm 2027 và tăng lên 30% từ năm 2028.

Tại thị trường trong nước, giá đồng duy trì ở vùng cao trong tháng 4 khiến hoạt động nhập khẩu có dấu hiệu chững lại vào nửa cuối tháng. Trong giai đoạn từ 16 - 30/4, Việt Nam nhập khẩu khoảng 20.553 tấn đồng, giảm 22,5% so với nửa đầu tháng. Ngược lại, xuất khẩu đồng đạt 2.934 tấn, cao gấp 2,6 lần so với giai đoạn trước đó.

Đồng pha với diễn biến tích cực của toàn thị trường, theo ghi nhận của MXV, nhóm nguyên liệu công nghiệp tiếp tục thu hút dòng tiền trong phiên hôm qua, nổi bật là mặt hàng bông khi giá nối dài đà tăng sang phiên thứ ba liên tiếp và thiết lập mức cao nhất trong vòng hai năm.

Kết thúc phiên giao dịch, giá bông kỳ hạn tháng 7 tăng 3,6% lên mức 1.935 USD/tấn. Đáng chú ý, giá mặt hàng này đã tăng gần 38% kể từ khi xung đột tại Trung Đông bùng phát.

Theo MXV, yếu tố hỗ trợ lớn nhất đối với giá bông hiện nay đến từ tình trạng khô hạn kéo dài tại Mỹ - quốc gia xuất khẩu bông lớn nhất thế giới.

Ba tháng đầu năm 2026 đang ghi nhận tình trạng khô hạn nghiêm trọng trên diện rộng tại Mỹ, với mức độ được đánh giá là tồi tệ nhất trong nhiều thập kỷ. Theo dữ liệu từ hệ thống theo dõi hạn hán của Mỹ (U.S. Drought Monitor), tại miền Nam nước này - khu vực trồng bông lớn nhất cả nước, hơn 90% diện tích đang chịu ảnh hưởng bởi các cấp độ hạn hán khác nhau. Trong đó, khoảng 26,7% diện tích đang ở tình trạng hạn hán “cực đoan” hoặc “đặc biệt nghiêm trọng”, làm gia tăng đáng kể rủi ro suy giảm năng suất trong niên vụ mới.

Bên cạnh thời tiết bất lợi, căng thẳng tại Trung Đông cũng đang tác động tiêu cực đến thị trường phân bón toàn cầu khi nguồn cung bị gián đoạn và giá tăng mạnh. Điều này tiếp tục gây áp lực lên chi phí sản xuất của nông dân trồng bông tại Mỹ, đặc biệt ở khu vực Tây Texas.

Dù dự báo sản lượng bông niên vụ 2026-2027 chỉ giảm nhẹ xuống còn khoảng 13,76 triệu kiện, MXV cho rằng nguy cơ sụt giảm sâu hơn vẫn hiện hữu nếu điều kiện thời tiết khô hạn tiếp tục kéo dài trong thời gian tới.

Tại Việt Nam, theo số liệu của Cục Hải quan, nhập khẩu bông trong tháng 4 tăng mạnh 21,1% so với tháng trước và tăng 12,9% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt khoảng 170.000 tấn với trị giá 305,2 triệu USD.