Cấp thiết thúc đẩy chuyển đổi sang nhiên liệu sinh học

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã ký ban hành Chỉ thị 09/CT-TTg ngày 19/3/2026 về việc tăng cường thực hiện tiết kiệm năng lượng, thúc đẩy chuyển dịch năng lượng và phát triển giao thông điện.

Tại Chỉ thị, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng các bộ, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương thúc đẩy chuyển đổi sang phương tiện giao thông điện, phát triển hạ tầng sạc và khuyến khích sử dụng nhiên liệu sinh học nhằm giảm phụ thuộc vào xăng dầu nhập khẩu.

Trong đó, Bộ Công Thương đẩy mạnh sử dụng xăng sinh học (E10), rà soát các điều kiện để sớm triển khai lộ trình chuyển đổi sang nhiên liệu sinh học (E10) trong tháng 4/2026 để góp phần giảm 10% lượng tiêu thụ xăng khoáng.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương rà soát và phát triển các vùng nguyên liệu phục vụ sản xuất nhiên liệu sinh học; thúc đẩy sử dụng phụ phẩm nông nghiệp làm nguyên liệu cho sản xuất ethanol nhiên liệu, hoàn thành trong năm 2026.

Chỉ thị cũng yêu cầu, các đơn vị phân phối, kinh doanh xăng dầu đẩy mạnh kinh doanh và phân phối các loại nhiên liệu sinh học và các loại nhiên liệu chất lượng cao ít phát thải, góp phần thực hiện mục tiêu chuyển dịch năng lượng và giảm phát thải trong lĩnh vực giao thông vận tải.

Thực tế cho thấy, việc phát triển và mở rộng sử dụng nhiên liệu sinh học là xu thế tất yếu trong quá trình chuyển dịch năng lượng trên thế giới. Đối với Việt Nam, đây không chỉ là giải pháp góp phần giảm phát thải khí nhà kính, thực hiện các cam kết quốc tế về ứng phó biến đổi khí hậu, mà còn là hướng đi quan trọng nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, đa dạng hóa nguồn cung nhiên liệu và thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn.

Đặc biệt, trước những biến động khó lường của tình hình thế giới, nhất là các xung đột vũ trang và cạnh tranh địa chính trị có thể gây gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng, mỗi quốc gia, trong đó có Việt Nam, cần chủ động đa dạng hóa các nguồn năng lượng và phát triển các nguồn năng lượng thay thế, trong đó nhiên liệu sinh học là một giải pháp quan trọng và cấp thiết. 

Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, TS. Đặng Tất Thành, Chuyên viên chính Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) cho biết, việc triển khai lộ trình xăng sinh học không chỉ góp phần giảm phát thải trong lĩnh vực giao thông mà còn thúc đẩy phát triển ngành công nghiệp nhiên liệu sinh học trong nước.

Phát triển nhiên liệu sinh học còn tạo đầu ra ổn định cho các sản phẩm nông nghiệp như sắn và ngô, những nguyên liệu quan trọng để sản xuất ethanol nhiên liệu. Qua đó góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế nông nghiệp, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân tại các vùng nguyên liệu.

Ông Đỗ Văn Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học Việt Nam nhấn mạnh với phóng viên Báo Công Thương rằng, việc đưa xăng E10 vào thị trường sẽ giúp giải quyết những “bài toán” lâu dài của Việt Nam như tự chủ năng lượng, giải quyết đầu ra cho lĩnh vực nông nghiệp, vấn đề môi trường.

Theo ông Tuấn, một số công ty thương nhân đầu mối lớn của Việt Nam đã chủ động tiến hành mua ethanol với số lượng nhiều nhất có thể, để đẩy sớm việc thực hiện lộ trình phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống.

Ông Trịnh Quang Khanh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam cho rằng, nếu đẩy nhanh việc phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống, Việt Nam sẽ giảm bớt sự phụ thuộc vào các nguồn nhiên liệu hóa thạch.

Đặc biệt, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông làm gia tăng nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, việc thúc đẩy phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống được xem là giải pháp phù hợp và là hướng đi đúng để tăng cường chủ động về nguồn cung năng lượng.

Qua nắm bắt thông tin khả năng phối trộn nhiên liệu sinh học của các thương nhân đầu mối lớn, ông Trịnh Quang Khanh thông tin, tổng năng lực phối trộn của các đơn vị này đã là 965.000 m3/tháng. Ngoài ra, Công ty Cổ phần Lọc hóa dầu Bình Sơn cũng sẵn sàng pha chế và cung ứng xăng sinh học cho các thương nhân đầu mối, mặc dù hiện tại mới ký hợp đồng được 70.000 m3. Vì vậy, năng lực phối trộn có thể hoàn toàn đáp ứng được trong việc kinh doanh nhiên liệu sinh học, bao gồm xăng E5, E10.

Tại Hội nghị phổ biến lộ trình phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống trong thời kỳ mới do Bộ Công Thương tổ chức mới đây, đại diện Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho biết, hiện nay, đã có 12/26 thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu có cơ sở pha chế, phối trộn xăng sinh học. Trong số này, có 3/12 thương nhân đã được Bộ Khoa học và Công nghệ cấp giấy phép cơ sở pha chế, phối trộn xăng sinh học E10; 9/12 thương nhân còn lại đang tiếp tục làm thủ tục xin cấp phép.