Bộ Công Thương triển khai Chương trình hành động đổi mới mô hình phát triển

Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng vừa ký Quyết định số 2657/QĐ-BCT ngày 13/10/2026 ban hành Chương trình hành động của Bộ Công Thương thực hiện các Nghị quyết của Trung ương, Bộ Chính trị và Chính phủ về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam. Quyết định có hiệu lực kể từ ngày ký. Chương trình được xây dựng trên cơ sở Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 28/7/2026 của Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, Chương trình hành động số 33-CTr/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 217/NQ-CP ngày 06/8/2026 của Chính phủ về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam.

Mục tiêu xuyên suốt là cụ thể hóa chủ trương đổi mới mô hình phát triển trong lĩnh vực công nghiệp và thương mại, thúc đẩy chuyển đổi đồng bộ theo hướng hiệu quả, sáng tạo, xanh, số, tự chủ và hội nhập. Đổi mới mô hình tăng trưởng được gắn với đổi mới phương thức quản trị nhà nước, hoàn thiện thể chế, pháp luật. Doanh nghiệp và người dân được xác định là trung tâm, trong khi khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, dữ liệu và nguồn nhân lực chất lượng cao là động lực chủ yếu.

Trên tinh thần đó, Chương trình đặt ra 6 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất, đổi mới thể chế, quản trị ngành, trong đó cắt giảm thủ tục hành chính, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm thông minh, hoàn thiện khung pháp lý thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) và xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung về công nghiệp, năng lượng, thương mại.

Thứ hai, tạo đột phá phát triển công nghiệp thế hệ mới, tập trung nguồn lực cho các ngành công nghệ cao như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), vật liệu mới, đồng thời đẩy mạnh công nghiệp hỗ trợ, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, hình thành doanh nghiệp đầu chuỗi có khả năng dẫn dắt chuỗi giá trị.

Thứ ba, chuyển dịch năng lượng bền vững, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, ưu tiên phát triển điện gió, đặc biệt là điện gió ngoài khơi, điện mặt trời, hydro xanh, amoniac xanh, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) vào năm 2050.

Thứ tư, phát triển bền vững hoạt động xuất nhập khẩu thông qua đa dạng hóa đối tác, thị trường, chuỗi cung ứng, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu và đẩy mạnh thương mại điện tử xuyên biên giới.

Thứ năm, phát triển thị trường trong nước gắn với hiện đại hóa hạ tầng thương mại, hình thành thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh, phát triển hệ thống logistics hiện đại và hệ sinh thái thương mại điện tử.

Thứ sáu, khai thác hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế và ngoại giao kinh tế, tận dụng tối đa các hiệp định thương mại tự do (FTA) như CPTPP, EVFTA, RCEP, hỗ trợ doanh nghiệp thích ứng với tiêu chuẩn xanh, cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) và tiêu chuẩn ESG.

Để bảo đảm tính khả thi, Chương trình kèm theo các phụ lục phân công trách nhiệm theo dõi chỉ tiêu và triển khai nhiệm vụ, xác định thời hạn hoàn thành đến các mốc năm 2030, 2035 và 2045. Trong đó, Bộ Công Thương được giao chủ trì chỉ tiêu tỷ lệ năng lượng tái tạo trong tổng cung năng lượng sơ cấp, phấn đấu đạt 25 - 30% giai đoạn 2026 - 2030.

Năm nhiệm vụ có hạn trình gồm xây dựng và triển khai Chiến lược quốc gia phát triển công nghiệp vật liệu Việt Nam đến năm 2045, Chiến lược phát triển năng lượng và công nghiệp ngoài khơi, Chiến lược quốc gia về phát triển công nghiệp môi trường, cùng Đề án phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh tại Việt Nam và Đề án phát triển hệ thống logistics với nguồn lực từ ngân sách nhà nước và các nguồn hợp pháp khác.

Các đơn vị thuộc Bộ và doanh nghiệp nhà nước trực thuộc Bộ Công Thương có trách nhiệm cụ thể hóa nhiệm vụ vào kế hoạch công tác hằng năm, phân công rõ người, rõ việc, rõ tiến độ và sản phẩm đầu ra, gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả thực hiện. Các đơn vị định kỳ báo cáo Vụ Kế hoạch - Tài chính trước ngày 10/12 hằng năm. Cục Thương mại điện tử được giao chủ trì triển khai hạ tầng số, nền tảng báo cáo trực tuyến phục vụ công tác theo dõi, đánh giá. Báo Công Thương và Tạp chí Công Thương được giao xây dựng chuyên mục riêng về “Đổi mới mô hình phát triển ngành Công Thương thực hiện Nghị quyết số 19-NQ/TW và Chương trình 33-CTr/TW”.