Việt Nam được dự báo tăng trưởng thương mại top đầu thế giới

Báo cáo Kết nối Toàn cầu DHL 2026 công bố ngày 10/3 cho thấy thương mại quốc tế và dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tiếp tục giữ vai trò trung tâm trong tiến trình phát triển kinh tế của Việt Nam. Nhờ quá trình mở cửa và hội nhập bền bỉ trong gần bốn thập kỷ qua, Việt Nam từng bước gia tăng vị thế trong hệ thống thương mại toàn cầu.

Theo báo cáo, vào thời điểm bắt đầu công cuộc đổi mới năm 1986, GDP bình quân đầu người của Việt Nam chỉ ở mức khoảng 420 USD (tính theo giá trị năm 2024), thuộc nhóm thấp nhất thế giới. Tuy nhiên, cùng với cải cách kinh tế và mở rộng hội nhập quốc tế, mức thu nhập bình quân đầu người đã tăng lên khoảng 4.700 USD vào năm 2024.

Sự chuyển biến này gắn liền với sự phát triển mạnh mẽ của thương mại quốc tế. Trong giai đoạn 1986 - 2024, tỷ trọng xuất khẩu hàng hóa so với GDP của Việt Nam đã tăng mạnh từ 9% lên 87%, phản ánh mức độ gắn kết ngày càng sâu của nền kinh tế với chuỗi cung ứng toàn cầu.

Bên cạnh đó, Việt Nam cũng tích cực tham gia các cơ chế hợp tác kinh tế quốc tế và xây dựng mạng lưới hiệp định thương mại tự do rộng lớn. Nhiều hiệp định thương mại thế hệ mới như CPTPP, RCEP hay các FTA với Liên minh châu Âu và Liên minh Kinh tế Á - Âu đã mở ra không gian thị trường rộng lớn cho hàng hóa Việt Nam.

Trong giai đoạn 2025 - 2029, bốn quốc gia châu Á được dự báo nằm trong nhóm 30 nền kinh tế dẫn đầu thế giới xét theo cả quy mô và tốc độ tăng trưởng thương mại, gồm Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Philippines.

Đáng chú ý, Việt Nam được dự báo đứng thứ 5 thế giới về quy mô tăng trưởng thương mại trong giai đoạn này. Các dự báo cập nhật đến đầu năm 2026 tiếp tục củng cố triển vọng tích cực khi Việt Nam có thể đạt mức tăng tuyệt đối về thương mại hàng hóa lớn thứ 4 toàn cầu trong giai đoạn 2026 - 2030, chỉ sau Trung Quốc, Ấn Độ và Mỹ.

Về tốc độ tăng trưởng, khối lượng thương mại của Việt Nam được dự báo tăng với tốc độ tăng trưởng kép khoảng 6% mỗi năm, đứng thứ 24 trên thế giới.

Theo Giáo sư Steven A. Altman, Giám đốc Sáng kiến Toàn cầu hóa của DHL và là tác giả Báo cáo Kết nối toàn cầu 2026, tăng trưởng thương mại của Việt Nam gắn chặt với tiến trình cải cách kinh tế và mở cửa hội nhập.

“Việt Nam là một trong những quốc gia có tốc độ tăng trưởng thu nhập bình quân đầu người nhanh song hành với tăng trưởng thương mại, kể từ sau cải cách đổi mới năm 1986”, ông Altman nhận định.

Theo ông, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam hiện chiếm tỷ trọng GDP cao thứ 6 thế giới, số lượng thị trường xuất khẩu đứng thứ 5 toàn cầu. Điều này phản ánh mức độ hội nhập sâu rộng của nền kinh tế vào hệ thống thương mại quốc tế.

“Triển vọng tăng trưởng thương mại của Việt Nam trong giai đoạn 2026 - 2030 rất đáng chú ý. Việt Nam được dự báo đạt mức tăng trưởng thương mại tuyệt đối lớn thứ 4 thế giới và duy trì tốc độ tăng trưởng khoảng 6% mỗi năm”, ông Altman cho biết.

Bên cạnh triển vọng tăng trưởng thương mại, Việt Nam còn được ghi nhận là một trong những nền kinh tế cải thiện mạnh mẽ nhất về mức độ kết nối kinh tế toàn cầu trong hơn hai thập kỷ qua.

Theo Báo cáo Kết nối toàn cầu DHL 2026, điểm kết nối toàn cầu của Việt Nam tăng 6,5 điểm trong giai đoạn 2001 - 2025, đưa nước này vào nhóm 10 quốc gia cải thiện mạnh nhất thế giới. Chỉ số này đo lường mức độ liên kết của các nền kinh tế thông qua bốn trụ cột: Thương mại, đầu tư, thông tin và dịch chuyển con người.

Sự cải thiện này phản ánh quá trình hội nhập ngày càng sâu của Việt Nam vào hệ thống kinh tế quốc tế, từ mở rộng thương mại, thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài đến tham gia sâu hơn vào các chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo ông John Pearson, Giám đốc điều hành DHL Express, mặc dù thế giới hiện có thể tạo cảm giác phân cực hơn so với trước, nhưng các mối liên kết kinh tế cơ bản vẫn tiếp tục được duy trì.

“Thế giới có thể trông phân cực hơn, nhưng thực tế không tách rời như vậy. Thương mại quốc tế giống như một dòng chảy và luôn tìm được cách để tiếp tục di chuyển ngay cả khi xuất hiện khó khăn hay bất ổn”, ông Pearson nhận định.

Theo đại diện DHL, Việt Nam hiện sở hữu nhiều lợi thế quan trọng để gia tăng vai trò trong mạng lưới thương mại toàn cầu. Nguồn nhân lực trẻ, chi phí cạnh tranh, vị trí địa lý thuận lợi và hệ thống hạ tầng logistics đang được cải thiện là những yếu tố quan trọng.

“Việt Nam là một thị trường nhiều tiềm năng, đặc biệt khi nhìn vào dòng vốn FDI tiếp tục tăng trưởng mạnh. Với lợi thế địa lý và sự phát triển của hạ tầng logistics, Việt Nam có nhiều điều kiện để mở rộng vai trò trong chuỗi cung ứng toàn cầu”, đại diện DHL đánh giá.

Theo số liệu của Bộ Công Thương, với tổng kim ngạch xuất nhập khẩu gần 3.800 tỷ USD trong giai đoạn 2021 - 2025, Việt Nam đã vươn lên nhóm 15 quốc gia có quy mô thương mại lớn nhất thế giới. Đây là nền tảng quan trọng để nền kinh tế hướng tới mục tiêu đạt mốc 1.000 tỷ USD kim ngạch xuất nhập khẩu ngay trong năm 2026.