Thực hiện Nghị định 70/2025/NĐ-CP: Hướng tới minh bạch hóa, số hóa quản lý hộ kinh doanh (Y)

​Nghị định 70/2025/NĐ-CP quy định rõ hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh từ ngày 1/6/2025 phải sử dụng hóa đơn điện tử và thiết bị tính tiền kết nối dữ liệu điện tử với cơ quan thuế. Quy định này nhằm tăng cường tính minh bạch, chống thất thu thuế, đồng thời tạo môi trường kinh doanh công bằng, hiện đại và bền vững.

Các chuyên gia kinh tế cho rằng, việc đưa hộ kinh doanh vào lộ trình sử dụng hóa đơn điện tử và thiết bị tính tiền là xu thế tất yếu. Hộ kinh doanh không thể nằm ngoài tiến trình chuyển đổi số quốc gia. Đây cũng là cách để họ nâng cao năng lực quản lý, chuẩn hóa dữ liệu và từng bước tiếp cận quản trị hiện đại, không thể mãi làm theo cách cũ.

Theo cơ quan thuế, đến nay đã có hơn 95% doanh nghiệp và hộ kinh doanh quy mô lớn sử dụng hóa đơn điện tử. Tuy nhiên, khu vực hộ kinh doanh nhỏ lẻ, đặc biệt là trong các lĩnh vực ăn uống, bán lẻ vẫn chưa đồng bộ. Việc triển khai Nghị định 70 sẽ là cú hích để hệ thống quản lý thuế ngày càng minh bạch và hiệu quả hơn.

Theo luật sư James Phan, Giám đốc tư vấn thuế và giao dịch, Công ty Mahata, Nghị định 70 là một bước tiến mạnh mẽ về pháp lý trong việc hoàn thiện khung khổ quản lý thuế đối với hộ kinh doanh.

"Việc bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử và thiết bị tính tiền giúp đảm bảo công bằng trong thực hiện nghĩa vụ thuế. Trước đây, nhiều hộ kinh doanh có doanh thu lớn, nhưng không khai báo đúng, dẫn đến thất thu ngân sách. Khi thực hiện đúng quy định, cả Nhà nước và người dân đều có lợi. Nhà nước tăng thu, còn hộ kinh doanh được bảo vệ quyền lợi, dễ dàng tiếp cận tín dụng, mở rộng hoạt động kinh doanh. Điều quan trọng là các quy định cần đi kèm lộ trình phù hợp và chính sách hỗ trợ hiệu quả, để không tạo áp lực quá lớn cho hộ kinh doanh trong thời gian ngắn", luật sư James Phan cho biết.

Việc thực hiện Nghị định 70 là cụ thể hóa chủ trương lớn trong Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Trong đó, chuyển đổi số trong quản lý tài chính, thuế, thương mại là một trong những lĩnh vực ưu tiên.

Từ câu chuyện hóa đơn, chứng từ của hộ kinh doanh, có thể thấy rõ định hướng chuyển đổi số đang đi vào từng ngõ ngách của nền kinh tế, từng hộ gia đình. Mỗi người dân, mỗi hộ kinh doanh vừa là người thụ hưởng, vừa là chủ thể của tiến trình đổi mới.

Nghị định 70 không chỉ là một quy định về thuế, mà là bước đi chiến lược trong quá trình số hóa nền kinh tế. Sự thành công của việc thực hiện nghị định này sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng một nền kinh tế minh bạch, hiện đại và phát triển bền vững.

Theo thông tin từ ngành thuế, từ ngày 1/6/2025, cả nước sẽ có khoảng 270.000 hộ kinh doanh phải sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền và chuyển sang phương thức kê khai thuế theo doanh thu và chi phí thực tế, sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền.

Hiện nay, giá thiết bị phổ biến từ 1 triệu tới hơn 2 triệu đồng/máy, có hỗ trợ trả góp hoặc phần mềm miễn phí. Bên cạnh đó, hộ kinh doanh cũng cần có kết nối internet và phương tiện để kết nối, như máy vi tính hoặc điện thoại thông minh, iPad… cần đăng ký với cơ quan thuế để được duyệt và chấp nhận. Đây là điều kiện bắt buộc trong quá trình khai báo thuế của các hộ kinh doanh.

Theo ghi nhận của phóng viên Báo Điện tử Chính phủ, tại TPHCM, chủ trương triển khai thiết bị tính tiền và hóa đơn điện tử cho hộ kinh doanh nhận được sự đồng thuận từ phần lớn người dân, nhất là những người mong muốn môi trường kinh doanh công bằng, lành mạnh.

Bà Nguyễn Thị Hồng Liên, chủ cửa hàng ăn uống trên đường Trường Sa, quận Phú Nhuận cho biết, trước đây, bà thường ghi chép thu - chi thủ công, nhiều khi không rõ ràng, không tính toán được doanh thu chính xác và nhanh chóng. Khi hay tin Nhà nước quy định phải có thiết bị tính tiền, bà rất ủng hộ vì thấy sẽ thuận tiện hơn trong việc theo dõi doanh thu, kiểm soát chi phí.

Tương tự, anh Trần Văn Định, chủ tiệm tạp hóa tại xã Vĩnh Lộc A, huyện Bình Chánh chia sẻ: "Tôi đồng tình với việc minh bạch hóa kinh doanh, nhưng tôi mong cơ quan thuế có hướng dẫn cụ thể, rõ ràng để các hộ kinh doanh thực hiện".

Tuy nhiên, nhiều hộ kinh doanh cũng có ý kiến về giá thiết bị và việc cập nhật được theo ngày, tuần cũng là gánh nặng cho hộ kinh doanh nhỏ, vì nhiều người chủ hộ đã lớn tuổi, kiến thức về số hóa còn chưa nhiều.

Đây cũng là thực tế chung tại nhiều địa phương khi hộ kinh doanh, đặc biệt là người lớn tuổi, còn thiếu kỹ năng số, trong khi việc lắp đặt, vận hành thiết bị cần có thời gian làm quen và đào tạo để thực hiện một cách hiệu quả nhất.

Từ thực tế trên, nhiều hộ kinh doanh kiến nghị cơ quan chức năng cần có chính sách hỗ trợ tài chính, ít nhất là trong giai đoạn đầu triển khai, như miễn giảm thuế hoặc hỗ trợ chi phí đầu tư thiết bị tính tiền. Đồng thời, ngành thuế cần phối hợp với các tổ chức công nghệ triển khai các khóa tập huấn, hướng dẫn cụ thể, trực tiếp cho hộ kinh doanh, giúp họ nhanh chóng thích nghi với phương thức mới.

Bà Nguyễn Thị Hồng Liên đề xuất: "Chính quyền có thể tổ chức các buổi tập huấn theo cụm phường, khu phố. Nếu được hỗ trợ chi phí phần mềm, thiết bị, hoặc cho vay ưu đãi, tôi tin rằng nhiều hộ kinh doanh sẽ mạnh dạn đầu tư hơn".

Anh Trần Văn Định cũng kiến nghị: "Các phần mềm bán hàng nên có chuẩn chung và được ngành thuế công bố, như vậy người dân mới yên tâm lựa chọn. Đồng thời, phải có hotline hỗ trợ kỹ thuật để giải đáp khi người sử dụng gặp vướng mắc"./.