Đổi mới sáng tạo cho phát triển nhanh và bền vững (H)

​Đến nay, Việt Nam đã có khoảng 4.000 doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo của Việt Nam hiện đứng thứ 56/100 quốc gia. Kết quả này cho thấy đây là xu hướng mà các doanh nghiệp đều phải hướng tới.

“Chìa khoá” cho phát triển nhanh

Theo các chuyên gia, đổi mới sáng tạo ngày càng thể hiện rõ vai trò quan trọng và thực sự trở thành một động lực đột phá, không thể thiếu trong phát triển khoa học công nghệ nói riêng và chiến lược phát triển quốc gia nói chung.

Đây chính là “chìa khóa” cho phát triển nhanh và bền vững. Tại Việt Nam, nhiều doanh nghiệp đã phát triển và thành công trên con đường đổi mới sáng tạo.

Chẳng hạn, FPT.AI là nền tảng trí tuệ nhân tạo được Công ty FPT Smart Cloud, thành viên Tập đoàn FPT phát triển.

Nền tảng này hiện là đối tác công nghệ của hơn 100 doanh nghiệp lớn tại 15 quốc gia với hàng nghìn dự án đã đi vào hoạt động thành công, đa dạng lĩnh vực như tài chính, bảo hiểm, ngân hàng, thương mại điện tử, y tế, vận tải,… phục vụ hơn 200 triệu người dùng cuối mỗi năm.

Hay Viettel cũng đã đưa ra hàng loạt giải pháp về đổi mới sáng tạo như: Hệ thống định danh điện tử Viettel eKYC giúp kiểm soát gian lận với công nghệ chống giả mạo sinh trắc học; hay Customer Centric Artificial Intelligence (CCAI) - hệ thống đa chiều hóa khách hàng dựa trên trí tuệ nhân tạo; Data Platform As A Service - hệ sinh thái các ứng dụng khai thác và phân tích dữ liệu…

Với lĩnh vực bán lẻ, phát biểu tại hội nghị mới đây của Thường trực Chính phủ với đại diện các doanh nhân, bà Nguyễn Thị Phương, Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Dịch vụ Thương mại Tổng hợp WinCommerce (thành viên Tập đoàn Masan) cho hay, áp lực lớn về thị phần trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và sự gia tăng cạnh tranh từ các chuỗi bán lẻ FDI, mô hình thương mại điện tử xuyên biên giới… đã đặt ra bài toán cho các doanh nghiệp bán lẻ về việc triển khai các kế hoạch hành động mang tính chiến lược, tầm nhìn dài hạn, không ngừng đổi mới, sáng tạo để đón đầu nhu cầu của người tiêu dùng và nắm bắt xu hướng ngành để tận dụng lợi thế, tạo ra giá trị cạnh tranh.

Hiện WinCommerce đã tiên phong trong việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn (Big Data) vào các hoạt động kinh doanh.

Với các doanh nghiệp ở quy mô vừa và nhỏ, các hoạt động đổi mới sáng tạo tuy có mức độ tương ứng với quy mô nhưng vẫn đang nỗ lực để đi theo kịp xu hướng của thời đại.

Theo đó, các doanh nghiệp không chỉ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong toàn bộ chu trình sản xuất kinh doanh mà còn phát triển sản phẩm mới và cải tiến sản phẩm hiện có, sáng tạo trong dịch vụ khách hàng, quản lý chuỗi cung ứng…

Chẳng hạn, Công ty Cổ phần Vĩnh Hoàn đã áp dụng các giải pháp công nghệ sinh học tiên tiến để tối ưu hóa quy trình sản xuất cá tra giúp tăng hiệu quả sản xuất và giảm thiểu tác động môi trường.

Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG đã đầu tư mạnh vào hệ thống nhà máy thông minh, tự động hóa quy trình sản xuất may mặc, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Công ty Cổ phần Sao Thái Dương đã hợp tác với các trung tâm nghiên cứu hàng đầu trong và ngoài nước để cải tiến công thức và quy trình sản xuất, từ đó tạo ra các sản phẩm đạt tiêu chuẩn quốc tế và được xuất khẩu sang các thị trường lớn như Hoa Kỳ và châu Âu…

Ông Hoàng Hữu Yên, Tổng giám đốc Intech Group chia sẻ, hiện doanh thu của Công ty đã tăng 30% so với cùng kỳ năm trước phản ánh sự phục hồi của nền kinh tế nhưng cũng nhờ vào việc doanh nghiệp đã đầu tư mạnh mẽ vào nghiên cứu và phát triển sản phẩm mới.

Các sản phẩm đều phải trải qua quá trình nghiên cứu, thiết kế, chế tạo và thử nghiệm tại trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D) của Công ty.

Hơn nữa, cùng với đổi mới sáng tạo về công nghệ, Công ty cũng đẩy mạnh đổi mới về các dịch vụ hậu mãi, qua đó nâng cao sức cạnh tranh và đáp ứng được yêu cầu của các đối tác.

Nâng cao công nghệ, mở rộng thị trường

Khảo sát các doanh nghiệp thuộc Top 50 doanh nghiệp Đổi mới Sáng tạo và Kinh doanh hiệu quả Việt Nam năm 2024 (VIE50) của Viet Research cũng cho thấy có đến 86% doanh nghiệp cho rằng đổi mới, sáng tạo là động lực tăng trưởng quan trọng nhất của doanh nghiệp trong giai đoạn 3-5 năm tới, trong đó chú trọng vào đổi mới sáng tạo cách tân về sản phẩm, công nghệ, quy trình và con người.

Đáp ứng được yêu cầu của các doanh nghiệp, các cơ quan quản lý trong nước và nhiều tổ chức quốc tế đã cùng nhau xây dựng các cơ chế tài chính cũng như quỹ bảo lãnh, quỹ đầu tư mạo hiểm để khuyến khích khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo.

Trong đó, hệ thống vườn ươm đang phát triển mạnh mẽ, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn và công nghệ tiên tiến.

Đặc biệt, việc hợp tác với các đối tác nước ngoài còn tạo điều kiện để các doanh nghiệp vừa nâng cao công nghệ, vừa mở rộng thị trường ra quốc tế.

Tuy vậy, việc đổi mới sáng tạo tại các doanh nghiệp còn đối mặt nhiều thách thức, như khả năng tiếp cận nguồn vốn, thiếu và yếu về nhân lực, cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ…

Hơn nữa, nhiều doanh nghiệp Việt Nam vẫn chưa đủ mạnh để vượt qua rào cản về tiêu chuẩn quốc tế và các yêu cầu khắt khe của thị trường nước ngoài.

Do đó, các doanh nghiệp không chỉ cải tiến sản phẩm mà còn phải nâng cấp quy trình quản lý và sản xuất để đạt được các chứng nhận quốc tế như ISO, HACCP, hoặc chứng nhận liên quan đến bảo vệ môi trường./.