Chính sách phát triển thương mại trong nước năm 2025 (Y)

Diễn đàn là sự kiện quan trọng nhằm nhìn lại tiến trình hoàn thiện thể chế và định hình các chính sách phát triển thương mại nội địa trong giai đoạn mới - giai đoạn của hội nhập sâu rộng, công nghệ bùng nổ và những biến động toàn cầu chưa từng có. Tham gia diễn đàn có ông Ngô Đức Minh, Vụ trưởng Vụ Pháp chế - Bộ Công Thương; ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước - Bộ Công Thương; đại diện Sở Công Thương các tỉnh, thành phố trên cả nước; các hiệp hội, ngành hàng và doanh nghiệp bán lẻ, doanh nghiệp sản xuất trong nước.

Bốn định hướng chiến lược cho giai đoạn 2025 - 2030

Phát biểu tại diễn đàn, ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước nhấn mạnh, thị trường nội địa Việt Nam đang đóng vai trò trụ cột trong việc bảo đảm ổn định vĩ mô và phát triển bền vững của nền kinh tế. Trong khi thế giới phải đối mặt với những bất định về tăng trưởng, chuỗi cung ứng đứt gãy, xung đột thương mại và biến động địa chính trị, thì sức cầu trong nước chính là “bệ phóng” giúp kinh tế Việt Nam duy trì đà phát triển, đảm bảo an sinh xã hội và củng cố niềm tin người tiêu dùng.

Theo ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn, nhận thức sâu sắc về tầm quan trọng đó, Đảng, Quốc hội và Chính phủ đã ban hành nhiều nghị quyết trọng tâm nhằm tạo hành lang pháp lý vững chắc cho sự phát triển của thị trường nội địa. Trong đó, “bộ tứ nghị quyết” gồm Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 59-NQ/TW về hội nhập quốc tế trong tình hình mới; Nghị quyết số 66-NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật; Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân được coi là nền tảng quan trọng để ngành Công Thương triển khai các chính sách cụ thể.

Đây không chỉ là định hướng vĩ mô, mà còn là kim chỉ nam để Bộ Công Thương thúc đẩy quá trình phát triển thương mại trong nước theo hướng hiện đại, hội nhập, hiệu quả và bền vững hơn.

Theo Phó Cục trưởng Bùi Nguyễn Anh Tuấn, bước vào giai đoạn phát triển mới, “thương mại trong nước cần được nhìn nhận không chỉ là không gian lưu thông hàng hóa, mà còn là động lực nội sinh của nền kinh tế”. Từ nhận thức đó, Bộ Công Thương xác định bốn định hướng chiến lược nhằm phát triển thị trường trong nước một cách toàn diện, đồng bộ và bền vững.

Trước hết là phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng thương mại và logistics xanh, nền tảng vật chất cho sự vận hành của thị trường. Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đang phối hợp với các địa phương từng bước “nâng cấp hệ thống chợ truyền thống theo hướng văn minh, hiện đại, song vẫn bảo tồn giá trị văn hóa và vai trò gắn kết cộng đồng.” Mô hình “chợ thông minh” ứng dụng công nghệ số sẽ được triển khai, giúp minh bạch thông tin hàng hóa, kết nối người bán và người mua, góp phần thúc đẩy tiêu thụ hàng Việt tại khu vực nông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa. Cùng với đó là chủ trương đầu tư hệ thống kho bãi, logistics xanh, trung tâm phân phối hàng hóa hiện đại, đảm bảo chuỗi cung ứng trong nước hoạt động trơn tru, hiệu quả, thân thiện với môi trường.

Một trụ cột quan trọng khác là hoàn thiện khung pháp lý cho thương mại điện tử, lĩnh vực đang phát triển nhanh nhất trong thương mại nội địa. Bộ Công Thương đang khẩn trương hoàn thiện Luật Thương mại điện tử (sửa đổi) nhằm tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, đồng thời nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước trên không gian mạng.

Ông Tuấn cho biết: “Trọng tâm là xây dựng nền tảng thương mại điện tử quốc gia, kết nối các sàn giao dịch hiện có, tích hợp thanh toán, logistics và truy xuất nguồn gốc sản phẩm bằng công nghệ blockchain, mã QR, RFID để đảm bảo tính minh bạch và an toàn”. Điều này không chỉ giúp người tiêu dùng yên tâm khi mua sắm trực tuyến, mà còn hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị, tối ưu chi phí và minh bạch hóa hoạt động kinh doanh.

Song hành với đó là đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong lĩnh vực thương mại. Theo ông Tuấn, “chuyển đổi số không chỉ là công cụ kỹ thuật mà là một cuộc cách mạng về mô hình quản trị.” Ngành Công Thương đang hướng tới việc hình thành hệ sinh thái chuyển đổi số doanh nghiệp, khuyến khích các cơ sở sản xuất, hợp tác xã và doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ ứng dụng công nghệ vào quy trình quản lý, bán hàng và chăm sóc khách hàng. Mô hình bán lẻ thông minh với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), công nghệ nhận diện và thanh toán không tiền mặt đang dần định hình diện mạo mới cho thương mại trong nước.

Cuối cùng là hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh. Bộ Công Thương đang rà soát, sửa đổi các quy định quản lý thị trường bán lẻ, tiêu chuẩn và quy chuẩn hạ tầng thương mại theo hướng hiện đại, phù hợp với thông lệ quốc tế. Việc tăng cường tính minh bạch, giảm rào cản hành chính và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, theo ông Tuấn, “sẽ không chỉ giúp doanh nghiệp yên tâm đầu tư mà còn củng cố niềm tin vào thị trường nội địa, nơi hàng Việt được tôn vinh, bảo vệ và phát triển bền vững.”

Thị trường nội địa: Không gian phát triển bền vững của nền kinh tế Việt Nam

Phó Cục trưởng Bùi Nguyễn Anh Tuấn cho rằng, trong kỷ nguyên công nghiệp 4.0 và hội nhập quốc tế sâu rộng, thương mại trong nước cần chuyển mình mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Thị trường nội địa không chỉ là nơi tiêu thụ sản phẩm, mà là “động cơ” thúc đẩy sản xuất, tạo việc làm và bảo đảm an sinh xã hội. Đặc biệt, những thay đổi trong hành vi tiêu dùng, xu hướng sống xanh, tiêu dùng bền vững và kinh tế tuần hoàn đang đặt ra yêu cầu mới cho quản lý nhà nước và doanh nghiệp, đó là phát triển thị trường theo hướng nhân văn, thân thiện và minh bạch.

Từ nền tảng đó, Bộ Công Thương tiếp tục cụ thể hóa nhiều chiến lược lớn như: Chiến lược phát triển thương mại trong nước đến năm 2030, tầm nhìn đến 2045; Chiến lược phát triển thị trường bán lẻ Việt Nam đến năm 2050; Chương trình phát triển thị trường trong nước và kích cầu tiêu dùng giai đoạn 2025 - 2027; cùng với Chiến lược phát triển logistics và thương mại điện tử quốc gia giai đoạn 2026 - 2030. Những chiến lược này không chỉ giúp định hình bức tranh toàn cảnh của thị trường nội địa, mà còn mở ra hướng đi bền vững cho doanh nghiệp Việt Nam trong thời kỳ mới.

“Định hướng chính sách phát triển thương mại trong nước trong kỷ nguyên phát triển mới không phải là nhiệm vụ riêng của Bộ Công Thương, mà là hành trình chung, đòi hỏi sự đồng lòng, hợp lực từ trung ương đến địa phương, từ cơ quan quản lý đến cộng đồng doanh nghiệp và người dân”, ông Tuấn khẳng định.