Báo cáo của Bộ Công Thương cho biết, thực hiện ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ, từ ngày 13-16/5, đoàn công tác của bộ, có sự sự tham gia của đại diện Bộ Giao thông vận tải (GTVT), đã đi khảo sát thực tế về việc nhập khẩu cát xây dựng từ Campuchia về Việt Nam.
Qua làm việc với Bộ Mỏ và Năng lượng, Bộ Kinh tế Tài chính (Campuchia), Bộ Công Thương nhận thấy trữ lượng cát của Campuchia phục vụ san lấp, xây dựng có thể cung cấp đủ cho nhu cầu trước mắt và lâu dài của các tỉnh phía Nam Việt Nam.
Theo đó, hiện mỗi ngày Campuchia đang xuất khẩu sang Việt Nam khoảng từ 50.000 - 60.000 m3 cát. Chính phủ Campuchia chủ trương để thị trường mua bán tự do, không can thiệp vào giá cả và chỉ quản lý để đảm bảo việc khai thác, vận chuyển, xuất khẩu cát thực hiện đúng giấy phép, nộp thuế đầy đủ cho Nhà nước
Bộ Công Thương kiến nghị lãnh đạo Chính phủ xem xét, giao Bộ GTVT chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành rà soát và nắm bắt tổng nhu cầu, số lượng cát cần mua của các doanh nghiệp, nhà thầu thi công và chủ động làm việc với các doanh nghiệp Campuchia để đàm phán hợp đồng mua bán cát theo đúng quy định của hai nước.
Được biết, hiện Campuchia mới cấp phép khai thác và xuất khẩu cát cho 3 công ty trong nước (không cấp phép khai thác cho công ty nước ngoài). Trong đó, Công ty Chaktomuk Campuchia mỗi ngày đang xuất khẩu khoảng từ 40.000 đến 60.000 m3 cát cho khoảng 15-20 công ty của Việt Nam. Công ty Sok Theara sở hữu trữ lượng mỏ cát khoảng hơn 200 triệu m3 nhưng hiện chưa xuất khẩu cát sang Việt Nam. Công ty Global Green Energy đang cung cấp khoảng 10.000 m3/ngày cho 2-3 công ty của Việt Nam.
Theo Bộ Công Thương, phía Campuchia cho biết sẵn sàng ban hành cả chứng nhận xuất xứ cho cát mua tại Campuchia để giảm thiểu hiện tượng gian lận, buôn lậu.
Đầu tháng 4, tại TPHCM, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã chủ trì buổi làm việc với các bộ ngành và tỉnh, thành liên quan về tình hình vật liệu cát đắp nền cho dự án đường vành đai 3 TPHCM.
Tại cuộc họp, Bộ GTVT cho biết, giai đoạn 2021-2025, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) và Đông Nam Bộ triển khai thi công 21 dự án cao tốc, dự án thành phần giao thông trọng điểm. Tổng nhu cầu vật liệu đắp nền đường cho các dự án trên khoảng gần 77 triệu m3. Trong đó, đất đắp khoảng 7 triệu m3, cát đắp khoảng gần 70 triệu m3.
Theo Bộ Tài nguyên và Môi trường, nhu cầu cát để làm vật liệu đắp nền đường vành đai 3 TPHCM khoảng 9,3 triệu m3, riêng năm 2024 khoảng 6 triệu m3. Hiện khối lượng cát từ các mỏ trong nước cam kết cung cấp cho dự án vành đai 3 TPHCM đạt khoảng 7 triệu m3, còn thiếu khoảng 2,3 triệu m3.
Theo báo cáo của Hiệp hội bất động sản TPHCM, hiện Campuchia có thiện chí xuất khẩu cát sang Việt Nam với trữ lượng khoảng 100 triệu m3, thời gian khai thác trong 1 năm. Vì vậy Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương báo cáo kết quả nghiên cứu đàm phán nhập khẩu cát xây dựng và cát đắp nền từ nước bạn để xem xét, quyết định.
Tình trạng thiếu cát để làm các dự án trọng điểm đã liên tục được nhắc đến trong các năm qua. Năm 2017, trước tình trạng thiếu cát xây dựng, Bộ Xây dựng cũng liên tục có công văn đề xuất Bộ Công Thương, Bộ Tài chính, Bộ Tài nguyên và Môi trường cho ý kiến về việc nhập khẩu cát xây dựng nhằm giảm bớt áp lực cân đối cung cầu trong nước./.