Bảo đảm cung cầu hàng hóa, thúc đẩy phát triển mạnh mẽ thị trường trong nước (Y)

​Đảm bảo nguồn cung hàng hóa thiết yếu và bình ổn thị trường

Báo cáo tại Hội nghị, Vụ trưởng Vụ Thị trường trong nước Phan Văn Chinh cho biết: Năm 2024, kinh tế cả nước tiếp tục phục hồi và tăng trưởng trong bối cảnh tình hình chính trị trên thế giới có nhiều bất ổn. Thị trường trong nước tương đối ổn định, nguồn cung các hàng hóa, nhất là các mặt hàng nhóm nhiên liệu, năng lượng luôn được bảo đảm. Trong dịp Tết Nguyên đán Giáp Thìn, thực hiện Chỉ thị của Bộ trưởng Bộ Công Thương, công tác chuẩn bị hàng hóa phục vụ Tết được các địa phương, doanh nghiệp triển khai tích cực từ sớm cùng với Chương trình bình ổn thị trường với nhiều mặt hàng đa dạng, phong phú, đáp ứng tốt nhu cầu của người dân, giá cả hàng hóa, nhất là các mặt hàng thiết yếu khá bình ổn.

Sức mua trên thị trường mặc dù chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố như thu nhập, tâm lý của người tiêu dùng, tuy nhiên vẫn duy trì ở mức tương đương năm trước. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng năm 2024 dự kiến đạt 6.449 nghìn tỷ đồng, tăng 9% so với năm 2023. CPI năm 2024 ở mức gần 3,7%, nằm trong giới hạn chỉ tiêu Quốc hội giao về kiểm soát lạm phát.

Trong công tác chỉ đạo điều hành, đảm bảo nguồn cung hàng hóa thiết yếu và bình ổn thị trường hàng hóa, Vụ Thị trường trong nước đã thực hiện tốt vai trò của Thường trực Tổ Điều hành thị trường trong nước, phối hợp với Bộ ngành, Sở Công Thương các địa phương, hiệp hội ngành hàng, tổng công ty... theo dõi tình hình thị trường các hàng hóa thiết yếu; đánh giá, kiến nghị lên Chính phủ những giải pháp nhằm giải quyết các khó khăn cho doanh nghiệp và giải pháp điều hành thị trường thực hiện mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô. Nhờ đó, nhiều giải pháp điều tiết cung cầu, bảo đảm nguồn cung hàng hóa thiết yếu và bình ổn thị trường nhanh chóng được triển khai, góp phần phục vụ cuộc sống của người dân và hoạt động của các doanh nghiệp.

Trong giai đoạn cao điểm, nhu cầu tăng mạnh như Tết Nguyên đán hoặc khi thị trường có biến động do ảnh hưởng của bão, lũ đặc biệt là cơn bão số 3 vừa qua, các giải pháp bảo đảm cân đối cung cầu, bình ổn thị trường được Vụ Thị trường trong nước triển khai kịp thời. Do vậy, nguồn cung hàng hóa thiết yếu trên thị trường cho nhu cầu Tết được bảo đảm, giá hàng hóa được bán theo các Chương trình bình ổn thị trường nên không có biến động bất thường. Trong giai đoạn các tỉnh phía Bắc chịu ảnh hưởng của cơn bão số 3, Vụ đã phối hợp chặt chẽ với Sở Công Thương các địa phương có bão đổ bộ vào, nắm bắt tình hình cung ứng hàng hóa thiết yếu tại hệ thống phân phối của các doanh nghiệp và tại các chợ dân sinh để có phương án cung ứng hàng hóa liên tục cho thị trường, đồng thời trình Lãnh đạo Bộ ký văn bản gửi các Bộ Giao thông vận tải, Công an, Quốc phòng để phối hợp hỗ trợ vận chuyển hàng hóa phục vụ nhu cầu thiết yếu của người dân tại các vùng bị thiệt hại do bão; chỉ đạo kịp thời các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu, khắc phục những sự cố do bão gây ra và duy trì cung ứng xăng dầu cho thị trường. Đồng thời, Vụ Thị trường trong nước thường xuyên phối hợp với cơ quan báo chí thông tin về nguồn cung các hàng hóa thiết yếu tại thị trường trong nước nhằm cung cấp thông tin đầy đủ đến người dân, tạo tâm lý ổn định cho người dân và thị trường trong mọi tình huống.

Đối với công tác điều hành mặt hàng xăng dầu, trong năm 2024, Vụ Thị trường trong nước luôn theo dõi bám sát tình hình cung cầu, giá cả xăng dầu tại thị trường trong nước để có phương án chỉ đạo bảo đảm nguồn cung xăng dầu cho thị trường. Bộ Công Thương đã ban hành Chỉ thị số 01/CT-BCT ngày 02/1/2024 triển khai Công điện số 1437/CĐ-TTG của TTCP về việc tập trung thực hiện các giải pháp bảo đảm cung ứng đủ xăng dầu cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng của người dân, doanh nghiệp. Đồng thời, ban hành nhiều văn bản chỉ đạo các thương nhân kinh doanh xăng dầu, nguồn cung xăng dầu trong nước luôn được bảo đảm.

Về công tác điều hành giá xăng dầu trong nước, Bộ Công Thương luôn phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính, thực hiện nhất quán, đúng quy định (trong việc tính toán, xác định, điều hành giá) tại các Nghị định về kinh doanh xăng dầu; các Thông tư hướng dẫn và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Kể từ khi thực hiện điều hành giá xăng dầu rút xuống 7 ngày theo Nghị định số 80/2023/NĐ-CP, giá xăng dầu trong nước phù hợp với diễn biến giá xăng dầu thế giới, cùng với các loại chi phí kinh doanh xăng dầu được cập nhật kịp thời, đã tạo động lực cho doanh nghiệp tạo nguồn xăng dầu cung ứng đầy đủ nhu cầu cho thị trường nội địa.

Đối với công tác quản lý mặt hàng kinh doanh có điều kiện, Vụ tích cực hướng dẫn hoạt động kinh doanh và cấp giấy phép cho các doanh nghiệp phân phối sản phẩm rượu, thuốc lá, xăng dầu, khí theo đúng quy định của pháp luật. Đồng thời, tăng cường ứng dụng chuyển đổi số, đẩy mạnh công tác giải quyết thủ tục hành chính qua cổng dịch vụ công trực tuyến.

Phương hướng nhiệm vụ năm 2025

Thực hiện chủ trương sắp xếp bộ máy quản lý nhà nước theo tinh thần tổng kết Nghị quyết số 18-NQ/TW của Trung ương, Bộ Công Thương đang tiến hành sáp nhập một số đơn vị trong đó có Vụ Thị trường trong nước và Tổng cục Quản lý thị trường. Dù ở mô hình hoạt động nào, theo chức năng nhiệm vụ đối với lĩnh vực quản lý, phát triển thị trường hàng hóa trong nước, mảng nhiệm vụ của Vụ Thị trường trong nước cũ sẽ cần tiếp tục triển khai các nhiệm vụ chủ yếu.

Thực hiện chức năng thường trực Tổ Điều hành thị trường trong nước, phối hợp với các bộ ngành, địa phương theo dõi sát tình hình thị trường, thực hiện các biện pháp bảo đảm cân đối cung cầu hàng hóa nhất là trong các dịp cao điểm Lễ, Tết, làm tiền đề triển khai các giải pháp kích cầu tiêu dùng, thúc đẩy thương mại trong nước.

Thực hiện tích cực công tác quản lý đối với các mặt hàng nhóm nhiên liệu năng lượng như xăng dầu, khí; quản lý nhà nước đối với các mặt hàng kinh doanh có điều kiện. Tiếp tục phối hợp với các đơn vị trong Bộ, Sở Công Thương các địa phương, các Hiệp hội, ngành hàng triển khai các chương trình xúc tiến thương mại, kết nối cung cầu, thực hiện cuộc vận động Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam, các chương trình hỗ trợ tiêu thụ nông sản, tiêu thụ sản phẩm đặc sản miền núi, vùng sâu, vùng xa... để kích cầu tiêu dùng, hỗ trợ tiêu thụ các sản phẩm hàng hóa sản xuất trong nước.

Tiếp tục triển khai hiệu quả các chương trình, Đề án về phát triển thị trường trong nước như: Đề án phát triển thị trường trong nước gắn với Cuộc vận động "Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam"; Chương trình phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, phát triển thương mại miền núi, vùng sâu, vùng xa và hải đảo; Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới; Chương trình mỗi xã một sản phẩm OCOP…

Tiếp tục hoàn thiện việc xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật phục vụ công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực được phân công; Chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành phổ biến, hướng dẫn việc thực hiện các Nghị định của Chính phủ khi được ban hành.

Tại Hội nghị, đại diện các Cục, Vụ, đơn vị thuộc Bộ đã trao đổi, thông tin về những kết quả đạt được trong công tác phối hợp, thực hiện quản lý nhà nước đối trong lĩnh vực thị trường trong nước. Đó là công tác phối hợp xây dựng pháp luật giữa Vụ Thị trường trong nước và Vụ Pháp chế; công tác phối hợp giữa Vụ Thị trường trong nước với Tổng cục Quản lý thị trường trong tăng cường triển khai hoạt động kiểm tra việc duy trì, chấp hành điều kiện kinh doanh đối với các mặt hàng kinh doanh có điều kiện như: Xăng dầu, rượu, thuốc lá...; rà soát việc cấp Giấy chứng nhận đối với thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu và thương nhân phân phối xăng dầu...

Tập trung phát triển, tăng cầu nội địa

Phát biểu chỉ đạo Hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân đánh giá, về cơ bản Vụ Thị trường trong nước đã hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao năm 2024, cả công tác xây dựng pháp luật, công tác quản lý nhà nước, cấp phép, điều tiết bình ổn thị trường, kết nối cung cầu hàng hóa… Đặc biệt là Vụ đã có sự đổi mới tư duy, cách thức tổ chức triển khai các nhiệm vụ.

Thứ trưởng cho rằng, Vụ đã chủ động hơn trong việc nghiên cứu xây dựng pháp luật, tuy nhiên thời gian qua sự phối hợp của Vụ với các đơn vị liên quan khác trong Bộ trong công tác xây dựng pháp luật, ở một số nhiệm vụ, công việc cụ thể, còn chưa thực sự chặt chẽ.

Thứ trưởng nhấn mạnh, cần lưu ý quan tâm công tác xây dựng pháp luật, bởi hành lang pháp lý sẽ tạo khung khổ quan trọng cho triển khai thực hiện các nhiệm vụ, công việc được giao; đồng thời tạo sự đồng thuận trong thực hiện của doanh nghiệp.

Đối với các nhiệm vụ trong năm 2025, Thứ trưởng nêu rõ, câu chuyện đầu tiên là sắp xếp bộ máy. Về định hướng cơ bản là tổ hợp giữa Vụ Thị trường trong nước và Tổng cục Quản lý thị trường, chức năng nhiệm vụ sẽ cộng thêm, bộ máy về hình thức là Cục, nhiệm vụ là quản lý và phát triển thị trường trong nước.

“Ở đây có hai yếu tố, thứ nhất là quản lý và thứ hai là phát triển. Về quản lý thì hiện nay Vụ Thị trường trong nước đã làm cần tiếp tục, nhưng mong mỏi các đồng chí ở vai trò, góc độ phát triển”, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân lưu ý, bởi năm tới, lãnh đạo Đảng, nhà nước yêu cầu phải phát triển đột phá. Trong đó, Thủ tướng Chính phủ đặc biệt quan tâm đến việc tăng cầu nội địa. Chỉ số phát triển kinh tế vĩ mô hiện nay dựa vào nhiều động lực, trong đó có động lực cầu nội địa. Do đó, đơn vị cần tập trung vào lĩnh vực này với những cách thức triển khai năng động hơn.

"Với mô hình Cục, chắn chắn phải chủ động hơn, tập trung hơn, khắc phục những hạn chế đã nêu trong năm 2024. Hy vọng trong năm 2025, chúng ta sẽ tiếp nối được đà đang rất tốt của công tác năm 2024, để có sự bứt phá trong thực hiện các nhiệm vụ và phát triển vượt bậc", Thứ trưởng nhấn mạnh.

nguồn: Tạp chí Công Thương