Báo cáo thị trường rau củ quả tháng 11/2020 và dự báo

​1. Thị trường trong nước

- 11 tháng 2020, dù ảnh hưởng bởi xâm nhập mặn tại các tỉnh ĐBSCL, mưa lũ tại các tỉnh miền Trung và tác động của dịch bệnh Covid-19, nhưng diện tích cây ăn quả vẫn tăng hơn 4% so với cùng kỳ năm 2020, trong đó tăng mạnh ở cây có múi như cam, bưởi. Còn diện tích rau màu chỉ tăng nhẹ 0,1%.

- Trong 11 tháng 2020, sản lượng một số loại trái cây tiếp tục tăng so với cùng kỳ năm trước: thanh long tăng 8,2%, xoài tăng hơn 5%, bưởi tăng 6,7%, chuối tăng 5,6%. Nguồn cung dồi dào khiến giá trái cây ổn định hơn so với tháng trước, một số loại còn giảm thấp như: thanh long, cam, bưởi.

- Tháng 11/2020, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam ước tăng 16,2% so với tháng trước, nhưng vẫn giảm 7% so với tháng 11/2019. Tính chung 11 tháng 2020, kim ngạch xuất khẩu giảm 12% so với cùng kỳ năm trước, còn khoảng 3 tỷ USD. Xuất khẩu giảm chủ yếu do giảm mạnh hoạt động tạm nhập trái cây từ Thái Lan sau đó tái xuất sang Trung Quốc ở ba mặt hàng chính là: măng cụt, nhãn và sầu riêng. Nếu không tính ba loại trái cây trên, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam trong 11 tháng 2020 chỉ giảm nhẹ từ 1,2% - 1,4% so với cùng kỳ năm trước do giảm xuất khẩu thanh long và chuối.

- Đáng chú ý, tỷ trọng xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc đã giảm từ 66,8% của 10 tháng năm 2019 xuống còn 56,8% trong 10 tháng năm 2020; đồng thời tăng tỷ trọng ở các thị trường khác như: Hoa Kỳ, Hàn Quốc, Thái Lan... Ngoài ra, xuất khẩu sang một số thị trường khó tính tăng mạnh trong 10 tháng năm 2020: Thái Lan (tăng 175%), Đài Loan (tăng 37,4%), Australia (tăng 39,9%), Nga (tăng 69,4%).

- 11 tháng 2020, nhập khẩu rau quả cũng giảm mạnh, ước giảm 29% so với cùng kỳ năm trước. Nếu không tính ba mặt hàng tạm nhập là măng cụt, sầu riêng, nhãn thì nhập khẩu chỉ giảm khoảng 11% - 12%. Cơ cấu thị trường cung cấp rau quả cho Việt Nam thay đổi đáng kể: giảm mạnh tỷ trọng nhập khẩu từ Thái Lan, tăng tỷ trọng nhập từ Hoa Kỳ, New Zealand, Australia với các mặt hàng chính nhập từ các thị trường này là: táo, nho, anh đào, lê. Đáng chú ý, nhập khẩu dừa từ Indonesia tăng mạnh 5.604% trong 10 tháng năm 2020 (trong khi xuất khẩu dừa của Việt Nam tăng 24,3%).

- Do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, xâm nhập mặn ảnh hưởng nhiều diện tích cây ăn quả tại các tỉnh ĐBSCL, đồng thời, diện tích một số loại cây ăn quả (mít Thái, thanh long, bưởi, cam) đã tăng mạnh trước đó, nên diện tích cây ăn quả của cả nước dự báo sẽ khó tăng nhiều trong năm 2021.

- Khi dịch bệnh Covid-19 được kiểm soát, kinh tế thương mại toàn cầu phục hồi, nhất là ở ở các quốc gia chịu ảnh hưởng lớn của dịch bệnh như Hoa Kỳ, Hàn Quốc, Nga... nhu cầu tiêu thụ rau quả nhập khẩu sẽ gia tăng; bên cạnh đó, hiệu quả từ các hiệp định FTA và các chính sách,chương trình quảng bá sản phẩm, tìm kiếm, mở rộng thị trường xuất khẩu của Chính phủ trong thời gian qua sẽ góp phần thúc đẩy xuất khẩu rau quả trong thời gian tới. Dự báo kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam sẽ ổn định hơn hoặc có thể phục hồi trong năm 2021.

2. Thị trường thế giới

- 10 tháng năm 2020, xuất khẩu trái cây của Trung Quốc tăng 18,9% so với cùng kỳ năm trước, trong khi xuất khẩu rau củ giảm nhẹ 5,04%. Nhập khẩu trái cây của quốc gia này cũng giảm 1,6%, còn 9,6 tỷ USD. Niên vụ 2020/21, dự báo sản lượng lê, táo của Trung Quốc lần lượt giảm 8% và 5% so với niên vụ trước do thời tiết bất lợi. Do đó, xuất khẩu của hai loại trái cây chủ lực này dự báo cũng sẽ giảm nhẹ trong thời gian tới.

- 10 tháng năm 2020, xuất khẩu trái cây của Thái Lan vẫn tăng 19,4% so với cùng kỳ năm trước. Xuất khẩu tăng chủ yếu do tăng mạnh xuất khẩu sang Trung Quốc và Hồng Kông, còn xuất khẩu sang một số thị trường khác như Việt Nam, Indonesia và Hàn Quốc lại giảm. Hiện Việt Nam vẫn là thị trường lớn thứ hai sau Trung Quốc dù kim ngạch xuất khẩu sang Việt Nam giảm 45,5% so với 10 tháng năm 2019. Nhưng Việt Nam cũng thị trường cung cấp rau quả lớn thứ hai cho Thái Lan, kim ngạch tăng 70,6% trong 10 tháng năm 2020.

- Sản lượng táo và nho của EU trong niên vụ 2020/21 dự báo cũng sẽ giảm do ảnh hưởng bởi điều kiện thời tiết bất lợi. Mặc dù đại dịch Covid-19 tiếp tục diễn biến phức tạp tại các nước trong EU, nhưng hoạt động sản xuất, trồng trọt khá ổn định, còn tiêu thụ chỉ giảm trong giai đoạn đầu của đại dịch và khi thực hiện giãn cách xã hội.​