Tăng cường quản lý môi trường ngành Công Thương qua cơ sở dữ liệu số

Ngành Công Thương đang thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý môi trường công nghiệp, hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao tuân thủ các quy định và giảm thiểu ô nhiễm.

Chiều 27/10, tại TP. Hồ Chí Minh, Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp (Bộ Công Thương) tổ chức hội thảo phổ biến chính sách, pháp luật về bảo vệ môi trường trong ngành Công Thương.

Quang cảnh hội thảo.

Đẩy mạnh quản lý cơ sở dữ liệu môi trường

Tại Hội thảo, ông Phạm Ngọc Sáng - Chuyên viên Phòng Môi trường công thương (Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp) đã hướng dẫn các đơn vị thực hiện quản lý, sử dụng phần mềm cơ sở dữ liệu môi trường ngành Công Thương đáp ứng quy định Thông tư 42/2020/TT-BCT của Bộ Công Thương.

Ông Phạm Ngọc Sáng - Chuyên viên Phòng Môi trường công thương (Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp).

Theo đó, Thông tư có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/4/2021 và thay thế Thông tư số 22/2013/TT-BCT ngày 14/10/2013 của Bộ Công Thương quy định việc khai báo, quản lý và sử dụng cơ sở dữ liệu môi trường ngành Công Thương.

Cụ thể, đối tượng áp dụng của Thông tư bao gồm: Cơ quan quản lý cơ sở dữ liệu môi trường (Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Sở Công Thương, các tập đoàn, tổng công ty ngành công thương; cơ sở sản xuất, kinh doanh có quy mô, công suất quy định tại Phụ lục I Thông tư (16 loại hình sản xuất kinh doanh); các doanh nghiệp khác được khuyến khích tham gia cơ sở dữ liệu.

Phó Cục trưởng Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp (Bộ Công Thương) Đỗ Phương Dung chủ trì hội thảo.

Theo ông Phạm Ngọc Sáng, có nhiều lợi ích khi tham gia vào cơ sở dữ liệu môi trường ngành công thương. Cụ thể, đối với cơ quan quản lý (Sở Công Thương, tập đoàn, tổng công ty, Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp) sẽ có thể thực hiện các chương trình chuyển đổi số; Số liệu thông tin phục vụ công tác thống kê, xây dựng quy hoạch, chiến lược phát triển ngành, lĩnh vực; báo cáo các cơ quan có thẩm quyền.

Đối với doanh nghiệp: Lưu giữ dữ liệu môi trường lâu dài, không lo nhân sự thay đổi; thực hiện các quy định pháp luật về môi trường; phân tích đánh giá số liệu nguồn thải theo nhiều năm liên tiếp; báo các cơ quan có thẩm quyền; xem xét thi đua khen thưởng hàng năm.

Đới với việc sử dụng cơ sở dữ liệu môi trường, Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp được sử dụng toàn bộ các dữ liệu, thông tin trong hệ thống cơ sở dữ liệu;

Sở Công Thương được sử dụng các dữ liệu, thông tin trong hệ thống trên địa bàn quản lý khai báo; tập đoàn, tổng công ty được sử dụng các dữ liệu, thông tin trong hệ thống cơ sở dữ liệu môi trường do các doanh nghiệp thành viên khai báo. Doanh nghiệp được sử dụng các dữ liệu, thông tin cơ sở dữ liệu môi trường do chính mình khai báo.

Trong đó, trách nhiệm của doanh nghiệp phải đăng ký với cơ quan để cấp mới, bổ sung, thay đổi và chấm dứt tài khoản khai báo. Định kỳ thực hiện khai báo đầy đủ, chính xác, trung thực, đúng thời gian quy định; bảo mật thông tin tài khoản.

Đồng thời, việc hoàn thành trách nhiệm của doanh nghiệp quy định tại thông tư này là căn cứ để cơ quan có thẩm quyền xem xét thi đua khen thưởng và xử lý vi phạm theo quy định hiện hành.

Khó khăn tiếp cận nguồn vốn xanh

Tại hội thảo, ông Vũ Ngọc Hưng - Phó trưởng phòng Phòng Môi trường công thương (Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp) đã phổ biến, giới thiệu các quy định mới về quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải công nghiệp, nhằm tăng cường kiểm soát và giảm thiểu ô nhiễm môi trường từ hoạt động hiệu quả. Trong đó, tập trung vào Thông tư 45/2024/TT-BCT của Bộ Công Thương.

Ông Vũ Ngọc Hưng - Phó trưởng phòng Môi trường công thương (Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp) phát biểu tại hội thảo.

Theo đó, Thông tư này có hiệu lực từ ngày 01/7/2025, ban hành kèm theo quy chuẩn quốc gia QCVN 19:2024/BTNMT về khí thải công nghiệp và thay thế các QCVN cũ liên quan đến khí thải (không áp dụng khí thải phương tiện giao thông).

Đại diện Tổng công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (POW) chia sẻ, mặc dù các nhà máy nhiệt điện khí sẽ không phải cần giấy phép môi trường nhưng ở quy chuẩn vẫn quy định ngặt nghèo các nồng độ cho khí thải nhà máy điện khí.

Đại diện Tổng công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (POW) chia sẻ tại hội thảo.

Đối với các nhà máy nhiệt điện than, POW đã nỗ lực, cố gắng tìm kiếm các đơn vị tư vấn giải pháp để nâng cấp, cải thạo hệ thống xử lý khí để đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia. Tuy nhiên, để làm được sẽ tốn rất nhiều chi phí, đánh giá sơ bộ lên đến hơn 2.000 tỷ đồng/nhà máy điện.

Trong khi các nhà máy điện khí không có hệ thống từ trước nên phải đầu tư mới hoàn toàn, lắp đặt thêm hệ thống xử lý. Hiện nay vẫn chưa tìm được đơn vị tư vấn để tìm kiếm được giải pháp.

Do đó, đại diện POW kiến nghị cần có các cơ chế, chính sách để hỗ trợ doanh nghiệp; các cơ chế liên quan đến phát triển xanh hoặc tính vào giá điện.

Đồng quan điểm, đại diện Công ty Cổ phần Phân bón miền Nam cho biết, việc tiếp cận các nguồn vốn hỗ trợ môi trường, tín dụng xanh… vẫn đang gặp nhiều khó khăn, trở ngại. Do đó, đơn vị này đề xuất cần tiếp tục có những chính sách hỗ trợ doanh nghiệp trong thời gian sắp tới để có thể tiếp cận nguồn vốn này dễ dàng hơn.