Quy định về huấn luyện an toàn vật liệu nổ công nghiệp sẽ có nhiều điểm mới

Bộ Công Thương đang hoàn thiện dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 181/2024/NĐ-CP ngày 31/12/2024 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ về vật liệu nổ công nghiệp và tiền chất thuốc nổ. Dự thảo tập trung phân cấp thẩm quyền huấn luyện, cấp giấy chứng nhận huấn luyện kỹ thuật an toàn vật liệu nổ công nghiệp từ Bộ Công Thương về UBND cấp tỉnh; đồng thời cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và bảo đảm thống nhất với hệ thống pháp luật.

Vật liệu nổ công nghiệp (VLNCN) là loại vật tư, hàng hóa không thể thiếu trong khai thác khoáng sản, sản xuất vật liệu xây dựng và thi công công trình, giữ vai trò ngày càng quan trọng đối với phát triển kinh tế đất nước. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích mang lại, hoạt động sản xuất, kinh doanh và sử dụng VLNCN cũng tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn. Vì vậy, Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ quy định người liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, sử dụng VLNCN phải được huấn luyện kỹ thuật an toàn vật liệu nổ công nghiệp; người được giao quản lý kho tiền chất thuốc nổ (TCTN) phải được huấn luyện kỹ thuật an toàn TCTN.

Thực hiện nhiệm vụ được giao, ngày 31/12/2024, Chính phủ ban hành Nghị định số 181/2024/NĐ-CP về chi tiết một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ về vật liệu nổ công nghiệp và tiền chất thuốc nổ. Nghị định này quy định cơ quan có thẩm quyền cấp giấy phép, giấy chứng nhận về quản lý, sử dụng VLNCN thực hiện việc huấn luyện, kiểm tra, cấp giấy chứng nhận huấn luyện kỹ thuật an toàn VLNCN cho người liên quan của các tổ chức do mình cấp giấy phép, giấy chứng nhận.

Thời gian qua, Đảng, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo nhằm hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, xây dựng cơ chế, chính sách và cải cách hành chính. Theo đó, một số văn bản về phân cấp, phân quyền, cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính đã được ban hành, trong đó có những nội dung liên quan trực tiếp đến Nghị định số 181/2024/NĐ-CP.

Liên quan đến nghị định này, Chính phủ đã ban hành hai văn bản quan trọng. Thứ nhất, Nghị định số 146/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 quy định về phân cấp, phân quyền trong lĩnh vực công nghiệp và thương mại. Trong đó, phân cấp nhiệm vụ, quyền hạn của Bộ Công Thương về huấn luyện, kiểm tra, cấp và cấp lại giấy chứng nhận huấn luyện kỹ thuật an toàn vật liệu nổ công nghiệp quy định tại khoản 1 Điều 6, Điều 9 và điểm b khoản 1 Điều 18 của Nghị định số 181/2024/NĐ-CP cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện.

Thứ hai, Nghị quyết số 66.16/2026/NQ-CP ngày 7/4/2026 của Chính phủ về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, quy định liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh đã cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính đối với việc huấn luyện, kiểm tra, cấp và cấp lại giấy chứng nhận huấn luyện kỹ thuật an toàn vật liệu nổ công nghiệp do Bộ Quốc phòng thực hiện.

Theo báo cáo, Nghị định số 146/2025/NĐ-CP có hiệu lực tới trước ngày 1/3/2027 và Nghị quyết số 66.16/2026/NQ-CP có hiệu lực đến hết ngày 28/2/2027. Vì vậy, để tiếp tục thực hiện việc phân cấp, cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính theo các văn bản này, Chính phủ cần ban hành nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 181/2024/NĐ-CP.

Theo nội dung dự kiến sửa đổi, việc hoàn thiện Nghị định số 181/2024/NĐ-CP trước hết tập trung vào phân cấp thẩm quyền và cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính.

Cụ thể, khoản 1 Điều 6, Điều 9 và điểm b khoản 1 Điều 18 được đề nghị sửa đổi, bổ sung để phân cấp thẩm quyền từ Bộ Công Thương về Ủy ban nhân dân cấp tỉnh theo quy định tại Nghị định số 146/2025/NĐ-CP. Bên cạnh đó, khoản 1 Điều 11 và khoản 4 Điều 18 của Nghị định số 181/2024/NĐ-CP cũng được sửa đổi, bổ sung nhằm bảo đảm phù hợp với quy định của Luật Tổ chức Chính phủ.

Đối với Điều 14, việc sửa đổi, bổ sung nhằm thực hiện cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính. Hiện nay, Nghị quyết số 66.16/2026/NQ-CP chỉ quy định việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ Quốc phòng. Trong khi đó, Nghị định số 181/2024/NĐ-CP quy định chung đối với phạm vi quản lý của Bộ Quốc phòng, Bộ Công Thương và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh. Vì vậy, Điều 14 được đề nghị sửa đổi theo hướng quy định chung đối với phạm vi quản lý của Bộ Quốc phòng và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh.

Ngoài các nội dung nêu trên, dự thảo còn sửa đổi điểm đ khoản 1 Điều 18 của Nghị định số 181/2024/NĐ-CP để phù hợp với quy định của Luật Thanh tra.

Về hiệu lực thi hành, nghị định sửa đổi được đề xuất có hiệu lực trước ngày 1/3/2027, đồng bộ với hiệu lực thi hành của Nghị định số 146/2025/NĐ-CP.

Dự thảo cũng quy định nội dung chuyển tiếp đối với việc áp dụng các quy định mới. Theo đó, trường hợp tổ chức đã nộp đầy đủ, hợp lệ hồ sơ đề nghị huấn luyện, kiểm tra, cấp hoặc cấp lại giấy chứng nhận huấn luyện kỹ thuật an toàn vật liệu nổ công nghiệp, tiền chất thuốc nổ đến cơ quan cấp giấy phép trước ngày nghị định có hiệu lực thi hành thì tiếp tục áp dụng quy định tại Nghị định số 146/2025/NĐ-CP và Nghị quyết số 66.16/2026/NQ-CP.