Ngành công nghiệp Việt Nam bứt phá tăng trưởng giữa vô vàn thách thức

Trong 8 tháng đầu năm 2025, IIP tăng 8,6% với nhiều sản phẩm chủ lực. Ngành công nghiệp vừa có cơ hội bứt phá, vừa đối mặt thách thức từ nguyên liệu và thương mại.

Công nghiệp bứt phá, nhiều địa phương dẫn đầu tăng trưởng

Trong 8 tháng đầu năm 2025, kinh tế Việt Nam tiếp tục ổn định, lạm phát được kiểm soát, các cân đối lớn được bảo đảm, nhiều chỉ số tăng trưởng khởi sắc. Sức bật mạnh mẽ, khả năng thích ứng linh hoạt của nền kinh tế đang tạo nền tảng quan trọng để bứt phá và hoàn thành mục tiêu cả năm. 

Theo báo cáo của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), tính chung 8 tháng đầu năm 2025, IIP tăng 8,6%, cao hơn mức tăng 8,5% của cùng kỳ năm trước.

Đáng chú ý, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) đều tăng tại 34 địa phương. Nhiều tỉnh ghi nhận mức bứt phá mạnh nhờ công nghiệp chế biến, chế tạo và sản xuất, phân phối điện, tiêu biểu như Quảng Ninh tăng 32%, Phú Thọ 26,9%, Ninh Bình 23,4%, Lai Châu 20,1%, Thanh Hóa 17,2% và Thừa Thiên Huế 16,7%.

Mức tăng tiêu biểu tại Quảng Ninh đạt 32%

Trái ngược với bức tranh chung, một số địa phương ghi nhận mức tăng IIP khá khiêm tốn do ngành chế biến, chế tạo, khai khoáng và sản xuất, phân phối điện tăng chậm hoặc suy giảm. Mức tăng tại Lạng Sơn chỉ đạt 3,8%, Hà Tĩnh 2,5% và riêng Cao Bằng giảm 7,3% so với cùng kỳ.

Nhiều sản phẩm công nghiệp chủ lực ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng. Dẫn đầu là ô tô với mức tăng 64,4%, tiếp đến tivi tăng 21,1%, phân bón NPK tăng 19,7%, quần áo mặc thường tăng 14,9%, xi măng tăng 14,8%, giày dép da tăng 13,6%. Ngoài ra, thức ăn thủy sản tăng 11,9%, thép cán tăng 11,5%, khí hóa lỏng LPG tăng 11,4%, thép thanh thép góc tăng 11% và đường kính tăng 10,4%. 

Ở chiều ngược lại, một số mặt hàng sụt giảm so với cùng kỳ, như khí đốt thiên nhiên giảm 12,9%, vải dệt từ sợi nhân tạo giảm 5,2%, dầu thô khai thác giảm 3,1% và điện thoại di động giảm 0,4%.

Bất chấp bối cảnh quốc tế nhiều bất định, Chính phủ vẫn kiên định mục tiêu tăng trưởng GDP 2025 đạt tối thiểu 8%, với loạt giải pháp mạnh như đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, kích cầu tiêu dùng và hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi. 

Quyết định miễn thuế vàng giúp giảm chi phí nhập khẩu, tạo lợi thế cho ngành trang sức, điện tử và sản xuất công nghệ cao. Cùng với đó, dòng vốn FDI đổ mạnh vào các lĩnh vực bán dẫn, điện tử, năng lượng tái tạo và kỳ vọng nâng hạng thị trường chứng khoán mở ra cơ hội huy động vốn, hiện đại hóa sản xuất, đưa công nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Những giải pháp điều hành quyết liệt cùng sự cộng hưởng từ dòng vốn FDI, chính sách thuế và kỳ vọng thị trường tài chính cho thấy dư địa tăng trưởng của công nghiệp Việt Nam vẫn rất lớn. Nếu tiếp tục tận dụng tốt cơ hội và duy trì ổn định vĩ mô, ngành công nghiệp hoàn toàn có thể trở thành động lực chủ chốt, góp phần đưa nền kinh tế bứt phá, đạt và vượt mục tiêu tăng trưởng trong năm 2025.

Cơ hội lớn song hành thách thức

Ở thời điểm hiện tại, khi nền kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, Việt Nam tiếp tục kiên định mục tiêu tăng trưởng gắn với ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn. 

Các nhiệm vụ điều hành được triển khai theo hướng quyết liệt, đồng bộ và đột phá, với tinh thần đoàn kết, trách nhiệm cao, nhằm vừa giải quyết kịp thời kiến nghị của doanh nghiệp, người dân, vừa tạo nền tảng để nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân.

Ngành công nghiệp Việt Nam vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu

Đối mặt với những thách thức, Bộ Công Thương đã đặt mục tiêu tăng trưởng giá trị tăng thêm ngành công nghiệp năm 2025 đạt 9,6 – 9,8%, riêng công nghiệp chế biến, chế tạo đạt 11,2 – 11,5%. 

Trọng tâm được xác định là cơ cấu lại ngành, phát triển công nghiệp chiến lược, ứng dụng công nghệ mới, triển khai khung pháp lý cho sản xuất, nhà máy thông minh và Chiến lược phát triển bán dẫn.

Song song, Bộ cũng xây dựng cơ chế khuyến khích doanh nghiệp đổi mới, làm chủ công nghệ lõi; siết chặt quản lý các công trình năng lượng, bảo đảm an ninh năng lượng và cung ứng hàng hóa thiết yếu. 

Ngoài ra, cần đẩy mạnh triển khai nhãn sinh thái, hội chợ xanh, vận động tiêu dùng hàng Việt; chủ động đàm phán thương mại đối ứng với Hoa Kỳ, xử lý các vụ kiện chống bán phá giá, đồng thời tận dụng hiệu quả các FTA hiện có và xúc tiến ký mới, tạo động lực cho xuất khẩu trong giai đoạn cuối năm.

Ngành công nghiệp Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng trưởng với nhiều điểm sáng. Tuy nhiên cũng đối diện không ít sức ép từ biến động thương mại và phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa Chính phủ và cộng đồng doanh nghiệp trong việc vừa tận dụng cơ hội từ FDI, thương mại điện tử, các FTA mới, vừa chủ động thích ứng, quản trị rủi ro và nâng cao năng lực nội tại.

Trong 8 tháng đầu năm 2025, nhiều địa phương đã ghi dấu ấn tăng trưởng công nghiệp vượt trội. Quảng Ninh dẫn đầu cả nước với mức tăng 32%, tiếp đến là Phú Thọ tăng 26,9%, Ninh Bình 23,4%, Lai Châu 20,1%, Thanh Hóa 17,2% và Thừa Thiên Huế 16,7%. Những con số này phản ánh sức bật mạnh mẽ của ngành công nghiệp chế biến, chế tạo và sản xuất, phân phối điện tại các trung tâm công nghiệp trọng điểm.