Đầu tư công nghệ: Lợi thế cạnh tranh bền vững cho doanh nghiệp Việt

Doanh nghiệp cần tích cực đầu tư cho nghiên cứu phát triển, nâng cao năng lực công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao. Đây là vấn đề cốt yếu, quan trọng hàng đầu.

Ông Lê Văn Hiệp, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Miza Nghi Sơn cho biết trong cuộc trao đổi với phóng viên Báo Công Thương.

Tạo niềm tin, khát vọng mới cho doanh nghiệp

- Công nghệ hiện đại đang trở thành yếu tố quyết định cho việc nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm cũng như sức cạnh tranh của doanh nghiệp. Theo ông, sự chuyển động về chính sách trong thời gian qua đã tạo cơ hội gì cho doanh nghiệp trong việc đầu tư công nghệ?

Ông Lê Văn Hiệp: Các định hướng cơ chế chính sách mới trong lĩnh vực khoa học và công nghệ có tác động rất tích cực, ảnh hưởng rất lớn, tạo niềm tin, khát vọng mới cho doanh nghiệp Việt Nam trong hoạt động đầu tư cho nghiên cứu phát triển và ứng dụng công nghệ, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh cho các sản phẩm hàng hóa, dịch vụ của doanh nghiệp.

Ông Lê Văn Hiệp, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Miza Nghi Sơn

Trong đó, phải kể tới chuỗi các văn bản pháp lý quan trọng: Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 193/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo.

Tại Nghị quyết 57 đã nêu rõ, có các chính sách ưu đãi, khuyến khích doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp vừa và nhỏ đầu tư cho chuyển đổi số, nghiên cứu, ứng dụng khoa học, đổi mới công nghệ để nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh, quản trị doanh nghiệp; hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ trong nước đầu tư ra nước ngoài.

Hay tại Nghị quyết số 193/2025/QH15 của Quốc hội đã đề cập việc ưu đãi thuế cho doanh nghiệp và cá nhân hoạt động khoa học và công nghệ. 

Cụ thể, các khoản tài trợ của doanh nghiệp cho nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo, khoản chi dành cho nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp được tính vào các khoản chi được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp. 

Các khoản thu nhập từ tiền lương, tiền công từ thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ có sử dụng ngân sách nhà nước là các khoản thu nhập không chịu thuế thu nhập cá nhân.

Là doanh nghiệp, chúng tôi rất kỳ vọng những cơ chế chính sách ở các Nghị quyết này sẽ tạo ra một cú hích lớn trong hoạt động khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong doanh nghiệp.

Công nghệ - vấn đề cốt yếu, quan trọng hàng đầu

- Từ câu chuyện thực tế của doanh nghiệp, xin ông chia sẻ về những lợi ích từ việc ứng dụng công nghệ mang lại trong hoạt động sản xuất?

Ông Lê Văn Hiệp: Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 và sự cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, việc doanh nghiệp chậm trễ trong chuyển đổi số, áp dụng các công nghệ mới sẽ đồng nghĩa với nguy cơ bị tụt hậu, mất thị phần và thậm chí là phá sản.

Bằng việc đầu tư ứng dụng công nghệ sẽ giúp doanh nghiệp thiết lập được hệ thống sản xuất, kinh doanh có tính linh hoạt và hiệu quả cao, tối ưu chi phí vận hành, nâng cao chất lượng sản phẩm, dịch vụ và giúp lãnh đạo doanh nghiệp có thể đưa ra các quyết định kinh doanh chính xác và kịp thời.

Nhận thức được điều này, hiện nay, toàn bộ công nghệ áp dụng tại nhà máy của chúng tôi đều là công nghệ tiên tiến, hiện đại đến từ các nhà cung cấp hàng đầu của Đức, Áo, Thụy Điển, Trung Quốc... Nhà máy có tổng mức đầu tư khoảng 1.500 tỷ đồng, trong đó, mức đầu tư cho phần thiết bị khoảng 1.100 tỷ đồng.

Hoạt động sản xuất tại Công ty TNHH Miza Nghi Sơn. Ảnh: Quỳnh Nga

Công suất giai đoạn 1 của nhà máy đạt 120.000 tấn/năm, sản xuất sản phẩm giấy bao bì, bao gói chất lượng cao cung cấp cho các nhà máy bao bì trong và ngoài nước... Nhân công lao động hiện tại của công ty khoảng 250 người.

Với quy mô công ty hiện tại, nếu không sử dụng công nghệ tự động hóa, sẽ cần đến 400 nhân công lao động, đồng thời, việc ứng dụng công nghệ hiện đại cũng giúp tiết kiệm năng lượng như tiêu hao điện giảm 10% so với truyền thống.

Công nghệ hiện đại còn cho phép chúng tôi linh hoạt trong việc lựa chọn nguyên liệu. Chính sách của Miza từ khi vận hành đến nay đó là sử dụng 70-80% nguyên liệu trong nước và công nghệ giúp chúng tôi giải quyết vấn đề này. 

- Nhiều ý kiến cho rằng, để triển khai công nghệ mới, các doanh nghiệp Việt Nam đang gặp vướng mắc về năng lực tài chính và hạ tầng sản xuất. Quan điểm của ông như thế nào?

Ông Lê Văn Hiệp: Trong bối cảnh hiện nay, doanh nghiệp không chỉ cần vốn ngắn hạn đề duy trì hoạt động mà còn cần nguồn vốn cho đầu tư và tái cấu trúc như thực hiện chuyển đổi số, chuyển đổi công nghệ… 

Tuy nhiên, việc ứng dụng các công nghệ mới như: AI, IoT đòi hỏi chi phí ban đầu lớn và hạ tầng công nghệ thông tin phù hợp, gây trở ngại cho các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ. Đơn cử, chi phí cho một hệ thống ERP có thể từ vài nghìn USD đến hàng triệu USD cùng với chi phí tư vấn, triển khai là một khoản đầu tư đáng kể.

Do đó, chúng tôi mong sẽ sớm cụ thể hóa chính sách, giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp; đồng thời, tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường kinh doanh thực chất, hiệu quả hơn.

Đặc biệt, công nghiệp là một ngành quan trọng, đòi hỏi số vốn đầu tư lớn, trong khi khả năng thu hồi vốn lại chậm hơn so với các lĩnh vực khác, nên nếu không có sự hỗ trợ của nhà nước, doanh nghiệp sẽ gặp nhiều khó khăn.

Tuy nhiên, nỗ lực của chính bản thân cộng đồng doanh nghiệp vẫn là yếu tố mang tính chất quyết định để có thể nâng cao được năng lực cạnh tranh và khắc phục những hạn chế do nội lực, trình độ phát triển hay những yếu tố tác động bên ngoài khác.

Các doanh nghiệp cần nhận thức rằng: Tập trung cải thiện năng suất lao động, hội nhập tốt hơn với nền kinh tế quốc tế sẽ tạo cơ sở cho tăng trưởng bền vững và phát triển lâu dài.

Muốn vậy, doanh nghiệp cần chủ động đầu tư cho nghiên cứu phát triển, nâng cao năng lực công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao. Đây là vấn đề cốt yếu, quan trọng hàng đầu để có thể nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong điều kiện hiện nay.

- Xin cảm ơn ông!

Ông Lê Văn Hiệp, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Miza Nghi Sơn: Nhu cầu đổi mới công nghệ của doanh nghiệp hiện nay khá lớn. Bởi công nghệ là “chìa khóa” để tạo ra sản phẩm tốt, cạnh tranh trên thị trường, nâng cao hiệu quả hoạt động cũng như giành được vị thế cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu.