Thách thức cho hệ thống điện khi El Nino quay trở lại trong năm 2026

Vừa qua, tại phiên họp thứ 8 của Ban chỉ đạo cung ứng điện NSMO đã đánh giá lại công tác vận hành hệ thống điện và thị trường điện trong thời gian qua trong điều kiện mưa, lũ thất thường, nhiều hồ thủy điện xả lũ cao điểm trong các tháng 10, 11/2025 và tuần đầu tháng 12/2025, tình trạng thừa nguồn toàn hệ thống, yêu cầu huy động than - khí theo cam kết… Đây là các yếu tố đặt ra những thách thức cho công tác vận hành hệ thống điện quốc gia.

Theo đánh giá tổng thể, ông Nguyễn Đức Ninh - Tổng giám đốc NSMO - cho biết: Trong bối cảnh trên, công ty đã đạt được 3 mục tiêu quan trọng. Thứ nhất,bảo đảm cung ứng điện an toàn, ổn định, kinh tế, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao về an ninh cung ứng điện. Thứ hai, tối ưu hóa công tác vận hành hệ thống điện quốc gia và điều hành thị trường điện trong điều kiện nhiều biến động. Thứ ba, phối hợp hiệu quả với các đơn vị để đóng điện, đưa vào vận hành nhiều công trình, dự án lưới điện trọng điểm, qua đó nâng cao năng lực truyền tải và bảo đảm an toàn thiết bị, sẵn sàng cho công tác cung ứng điện năm 2026.

Những kết quả này đã góp phần nâng cao hiệu quả vận hành toàn hệ thống, được lãnh đạo Chính phủ, Bộ Công Thương, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cùng các đối tác, đơn vị trong ngành ghi nhận và đánh giá cao. “Đặc biệt, công ty đã chủ động tổ chức nhiều cuộc họp, làm việc trực tiếp với các đơn vị năng lượng tái tạo nhằm trao đổi, thống nhất các giải pháp vận hành hệ thống điện an toàn, ổn định trong giai đoạn mưa lũ, thừa nguồn. Trước thực tế công suất điện gió, điện mặt trời gia tăng nhanh, việc điều độ, huy động hợp lý các nguồn điện trở thành yêu cầu then chốt để bảo đảm an toàn hệ thống”- ông Nguyễn Đức Ninh cho hay.

Song song với đó, NSMO tăng cường phối hợp với các cơ quan truyền thông, báo chí để đẩy mạnh truyền thông về công tác vận hành hệ thống điện và điều hành thị trường điện trong bối cảnh mưa lũ cực đoan. Việc công khai, minh bạch thông tin đã góp phần nâng cao sự thấu hiểu, chia sẻ và phối hợp đồng bộ của các đơn vị, đối tác, qua đó bảo đảm tuyệt đối an toàn cho hệ thống điện quốc gia.

Theo dự báo của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, thời gian tới, thời tiết tiếp tục diễn biến phức tạp. Khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ duy trì trạng thái rét, vùng núi có nơi rét đậm, kèm mưa rải rác trong một số thời điểm. Khu vực Trung và Nam Trung Bộ có mưa rào và dông, cục bộ có nơi mưa to, tiềm ẩn nguy cơ lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Đáng chú ý, năm 2026 được dự báo có xác suất xuất hiện El Nino tăng cao trong các tháng 6-8, có thể ảnh hưởng trực tiếp đến cân đối cung - cầu điện trong mùa khô.

Trước tình hình này, Ban Chỉ đạo yêu cầu các phòng, các chi nhánh của NSMO thường xuyên theo dõi sát diễn biến thời tiết, thủy văn, kịp thời điều chỉnh phương thức vận hành phù hợp, bảo đảm cung cấp điện an toàn, tin cậy, liên tục và kinh tế cho hệ thống điện quốc gia.

Để tiếp tục hoàn thành tốt nhiệm vụ trong năm 2025 và chuẩn bị sẵn sàng cho công tác vận hành tháng 1 và quý I/2026, NSMO quán triệt thực hiện nghiêm các chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Công Thương, đặc biệt là các công điện, quyết định và chỉ thị liên quan đến bảo đảm cung ứng điện trong các tháng cao điểm, ứng phó với thời tiết cực đoan và Phương thức vận hành hệ thống điện quốc gia năm 2026 đã được phê duyệt.

Trên cơ sở đó, NSMO xác định một số nhiệm vụ trọng tâm, trước hết là tiếp tục tập trung vận hành an toàn, ổn định hệ thống điện và thị trường điện trong các giai đoạn cao điểm nắng nóng và mùa mưa bão; theo dõi chặt chẽ các bản tin dự báo thời tiết, diễn biến thủy văn; khai thác hiệu quả nguồn nước, tuân thủ nghiêm quy trình vận hành liên hồ chứa và bảo đảm công suất dự phòng của hệ thống.

Cùng với đó, NSMO sẽ tính toán huy động hợp lý, tối ưu các hồ chứa thủy điện nhằm tích nước cao nhất có thể vào cuối năm, tạo dư địa vận hành an toàn cho năm 2026, đặc biệt trong các tháng mùa khô.