Từ vĩ mô ổn định đến động lực đầu tư công: Thị trường chờ tín hiệu đảo chiều

Thị trường quốc tế điều chỉnh mạnh

Theo Báo cáo Chiến lược thị trường của khối nghiên cứu, công ty MBS, thị trường chứng khoán thế giới tuần qua ghi nhận diễn biến tiêu cực khi nhiều chỉ số lớn tại châu Á và Mỹ đồng loạt giảm. Cụ thể, Nikkei (Nhật Bản) mất 4,1%, KOSPI (Hàn Quốc) giảm 3,7%...

Tại Mỹ, Nasdaq giảm 3% – mức giảm mạnh nhất kể từ tháng 4, trong khi S&P 500 và Dow Jones đều giảm hơn 1%. Cổ phiếu công nghệ chịu áp lực bán mạnh nhất, phản ánh tâm lý lo ngại về triển vọng kinh tế Mỹ khi Chính phủ liên bang tiếp tục đóng cửa kéo dài hơn 5 tuần – thời gian dài nhất trong lịch sử nước này.

Do việc Chính phủ đóng cửa, nhiều báo cáo kinh tế quan trọng của Mỹ bị hoãn công bố, khiến nhà đầu tư phải dựa vào dữ liệu khu vực tư nhân – vốn thường kém chính xác hơn – để đánh giá tình hình kinh tế và dự đoán hướng đi của lãi suất Cục Dự trữ Liên bang (Fed). Theo khảo sát của Dow Jones, khu vực phi nông nghiệp Mỹ dự kiến mất 60.000 việc làm trong tháng 10, tỷ lệ thất nghiệp tăng lên 4,5%, làm dấy lên lo ngại suy giảm tăng trưởng.

Tại Việt Nam, chỉ số VN-Index ghi nhận 4 tuần giảm liên tiếp – chuỗi giảm dài nhất kể từ tháng 8/2024. Kết tuần đầu tháng 11, VN-Index dừng ở mức 1.599,1 điểm, giảm 40,55 điểm (-2,5%) so với tuần trước, đã mất tổng cộng hơn 200 điểm (-11,2%) so với đỉnh gần nhất.

Dù độ rộng thị trường nghiêng mạnh về phía giảm, một số nhóm ngành vẫn ghi nhận diễn biến tích cực như thực phẩm (+7,1%), bảo hiểm (+2,9%) và dầu khí (+0,9%). Ngược lại, nhóm bán lẻ (-6,9%), đầu tư công (-6,4%) và thủy sản (-6,4%) chịu áp lực điều chỉnh mạnh.

Thanh khoản toàn thị trường đạt 28.644 tỷ đồng, giảm 5,8% so với tuần trước, trong đó giao dịch khớp lệnh giảm 4,8% còn 26.565 tỷ đồng. Tính trung bình, thanh khoản tuần đầu tháng 11 giảm 22% so với mức bình quân tháng 10, nhưng vẫn cao hơn 81% so với cùng kỳ năm ngoái.

Tích lũy từ đầu năm, thanh khoản bình quân toàn thị trường đạt 29.500 tỷ đồng, tăng 39,8% so với bình quân năm 2024 – một chỉ báo tích cực về dòng tiền vẫn đang ở lại thị trường, dù chỉ số điều chỉnh.

Đầu tư công bùng nổ quý IV – động lực kéo GDP đạt mục tiêu

Theo đánh giá, VN-Index giảm hơn 200 điểm (-11,2%) từ đỉnh 1.800 điểm chỉ trong 4 tuần, mức điều chỉnh này được xem là bình thường sau nhịp tăng mạnh từ đáy tháng 4 và đầu năm. Nếu loại trừ ảnh hưởng của nhóm Vingroup, chỉ số thực tế đang ở vùng 1.398 điểm – thấp hơn đáng kể so với mặt bằng chung.

Các chuyên gia của MBS nhận định thị trường đang trong giai đoạn tái tích lũy sau nhịp tăng nóng, khi nền tảng vĩ mô vẫn vững và chính sách hỗ trợ tăng trưởng được thúc đẩy mạnh mẽ.

Bức tranh kinh tế 10 tháng đầu năm 2025 tiếp tục khởi sắc. Tăng trưởng GDP 9 tháng đạt 7,85%, để hoàn thành mục tiêu cả năm, quý IV cần tăng trên 8,4%. Tuy nhiên, sau hơn 10 tháng, cả nước mới giải ngân hơn 464.000 tỷ đồng, đạt 51,7% kế hoạch, trong khi vẫn còn hơn 400.000 tỷ đồng vốn đầu tư công "nằm trên giấy".

Đáng chú ý, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Kết luận số 203-KL/TW yêu cầu tiếp tục đẩy mạnh thực hiện các giải pháp bảo đảm hoàn thành cao nhất mục tiêu tăng trưởng năm 2025, tạo đà cho giai đoạn tăng trưởng hai con số sắp tới. Cùng với đó, nhiều dự án trọng điểm quốc gia như cao tốc Bắc – Nam phía Đông, Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận, tuyến đường sắt quốc tế… sẽ được khởi công đầu năm 2026.

Với các yếu tố này, đầu tư công được kỳ vọng là "cú hích" quan trọng giúp GDP quý IV bứt phá và thị trường chứng khoán có cơ hội phục hồi quanh vùng hỗ trợ 1.600 – 1.620 điểm.

VN-Index đã giảm mạnh hơn 200 điểm nhưng nhiều cổ phiếu chủ chốt còn mất giá sâu hơn. Một số nhóm ngành như chứng khoán, ngân hàng, bất động sản… đã giảm 20–30% dù kết quả kinh doanh quý III/2025 vẫn cho thấy sự tăng trưởng tốt.

Nếu loại trừ nhóm Vingroup, chỉ số thực chất đang ở dưới ngưỡng 1.400 điểm – tương đương vùng bắt đầu của nhịp tăng mạnh đầu năm nay, được kích hoạt bởi dòng vốn ngoại mua ròng hơn 13.400 tỷ đồng trong 3 tuần liên tiếp.

Điều này cho thấy mặt bằng giá cổ phiếu đã điều chỉnh sâu, tạo cơ hội cho dòng tiền nội "bắt đáy" và hình thành vùng tích lũy mới. Dòng tiền đang có xu hướng trở lại ở những nhóm cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt, đặc biệt là tài chính, sản xuất và xuất khẩu.

Vùng hỗ trợ 1.600 điểm đã được kiểm nghiệm nhiều lần kể từ cuối tháng 8. Mỗi lần VN-Index chạm mốc này, dòng tiền bắt đáy lại xuất hiện. Việc chỉ số tạm mất ngưỡng này trong tuần qua không quá bất ngờ, bởi vòng bắt đáy đầu tiên chưa đủ lực.

Về kỹ thuật, ngưỡng MA100 (1.590 – 1.600 điểm) tiếp tục là vùng hỗ trợ ngắn hạn. Nếu thị trường duy trì thanh khoản ổn định và không phá vỡ ngưỡng này một cách dứt khoát, khả năng phục hồi trong ngắn hạn vẫn được duy trì, đặc biệt khi bước vào mùa công bố kết quả kinh doanh quý IV và dòng tiền từ các quỹ đầu tư tái cân bằng danh mục.

Doanh nghiệp niêm yết tăng trưởng, vốn hóa thị trường mở rộng

Theo ông Nguyễn Anh Phong, Chủ tịch Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), cùng với sự phục hồi của nền kinh tế, thanh khoản thị trường tăng rõ rệt, giá trị giao dịch bình quân toàn thị trường đạt gần 30.000 tỷ đồng/phiên, tăng 42,6% so với năm 2024.

Tính đến cuối tháng 10/2025, tổng vốn hóa ba sàn HOSE, HNX và UPCoM đạt hơn 9,18 triệu tỷ đồng, tăng 28% so với cuối năm trước, tương đương 79,8% GDP năm 2024. Trong đó, khu vực kinh tế tư nhân chiếm tới 83% số doanh nghiệp niêm yết và 63,4% số doanh nghiệp đăng ký giao dịch, khẳng định vai trò ngày càng lớn của khu vực này trên thị trường vốn.

Các doanh nghiệp niêm yết trên HNX ghi nhận 90% có lãi trong 6 tháng đầu năm, tổng lợi nhuận đạt hơn 13,3 nghìn tỷ đồng, trong khi nhóm lỗ chỉ chiếm 10%, với tổng lỗ giảm hơn 30% so với cùng kỳ năm trước.

Trên UPCoM, 80% doanh nghiệp báo lãi, tổng lợi nhuận đạt 54,4 nghìn tỷ đồng – tăng hơn 40% so với cùng kỳ, thể hiện sức khỏe tài chính cải thiện đáng kể. Đáng chú ý, trong 2 năm qua đã có 14 doanh nghiệp rời UPCoM để lên niêm yết với tổng giá trị hơn 31 nghìn tỷ đồng.

Theo ông Nguyễn Hoàng Dương, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), hạ tầng giao dịch mới của thị trường đã vận hành ổn định, an toàn, tạo điều kiện cho việc nâng hạng từ "cận biên" lên "mới nổi thứ cấp" theo tiêu chuẩn FTSE Russell. Việt Nam dự kiến được chính thức nâng hạng vào tháng 9/2026.

Cơ quan quản lý sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, tăng cường quản trị công ty và công bố thông tin, đồng thời triển khai Đề án nâng hạng TTCK và Đề án tái cấu trúc nhà đầu tư, nhằm phát triển lực lượng nhà đầu tư chuyên nghiệp, thu hút dòng vốn gián tiếp bền vững.

"Song song đó, việc đầu tư công nghệ thông tin, cải cách thủ tục hành chính và nâng cao tính minh bạch sẽ tiếp tục được thực hiện, hướng tới xây dựng một thị trường chứng khoán hiệu quả, hiện đại và hội nhập quốc tế", ông Nguyễn Hoàng Dương chia sẻ.