Đô thị mới Nhơn Trạch: Ðộng lực của vùng Ðông Nam Bộ

Liên kết các không gian phát triển vùng

Đô thị mới Nhơn Trạch nằm ở cửa ngõ phía Đông Thành phố Hồ Chí Minh, giữ vị trí chiến lược trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Đây là khu vực có điều kiện thuận lợi để phát triển thành đầu mối giao thông, công nghiệp và logistics liên vùng. Khu vực được bao bọc bởi hệ thống sông lớn và kết nối trực tiếp với các công trình hạ tầng cấp quốc gia, vùng như: Cảng hàng không quốc tế (sân bay) Long Thành, Cụm cảng biển Cái Mép - Thị Vải, các tuyến đường cao tốc, đường vành đai và cầu kết nối Thành phố Hồ Chí Minh.

Từ năm 1996, khu vực Nhơn Trạch được định hướng phát triển trở thành khu vực đô thị mới. Sau khoảng 3 thập kỷ, đô thị mới Nhơn Trạch đã hình thành những nền tảng phát triển ban đầu, song quá trình đô thị hóa chưa theo kịp yêu cầu và xu thế phát triển mới của vùng. Trong bối cảnh các động lực liên kết vùng ngày càng rõ nét, tỉnh Đồng Nai đang thực hiện lập Đồ án Điều chỉnh tổng thể quy hoạch chung đô thị mới Nhơn Trạch đến năm 2045.

Trong Dự thảo Đồ án Điều chỉnh tổng thể quy hoạch chung đô thị mới Nhơn Trạch đến năm 2045, đơn vị tư vấn đánh giá: Với vị trí chiến lược, đô thị mới Nhơn Trạch đóng vai trò liên kết đối với các không gian phát triển vùng.

Với vùng Đông Nam Bộ, đô thị mới Nhơn Trạch nằm ở vị trí giao điểm của 3 hành lang kinh tế cấp vùng gồm: hành lang Bắc - Nam; hành lang kinh tế Mộc Bài - Thành phố Hồ Chí Minh - Biên Hòa - Vũng Tàu và hành lang Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây - Tây Nguyên. Do đó, đô thị mới Nhơn Trạch được định hướng phát triển thành đô thị động lực trong vùng Đông Nam Bộ, có vai trò quan trọng trong mạng lưới đô thị của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.

Với vùng cửa ngõ Tây Nam tỉnh Đồng Nai, đô thị mới Nhơn Trạch có vị trí địa lý gắn kết chặt chẽ với Thành phố Hồ Chí Minh, Sân bay Long Thành và các trục giao thông chiến lược tạo năng lực tiếp cận và dung nạp dân cư.

Với vùng đô thị Sân bay Long Thành, đô thị mới Nhơn Trạch có vị trí nằm trên trục Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Biên Hòa - Vũng Tàu và sẽ hưởng lợi từ Sân bay Long Thành, Cảng biển Cái Mép - Thị Vải.

Tận dụng động lực phát triển từ đột phá hạ tầng

Theo đánh giá của đơn vị tư vấn, một trong những “điểm nghẽn” lớn nhất khiến đô thị mới Nhơn Trạch chưa phát triển đúng như kỳ vọng nhiều năm qua là do kết cấu hạ tầng kết nối vùng đã được định hướng từ lâu nhưng chưa được triển khai thực hiện. Các dự án giao thông lớn có khả năng kết nối mạnh mẽ giữa Nhơn Trạch với các đô thị khác như: Thành phố Hồ Chí Minh, Biên Hòa và Bà Rịa - Vũng Tàu vẫn đang trong quá trình xây dựng.

Trong bối cảnh đó, việc nhiều dự án hạ tầng kết nối vùng đã và đang chuẩn bị “về đích” cũng như mới được khởi công thực hiện được kỳ vọng sẽ tạo ra sự bứt phá phát triển cho đô thị mới Nhơn Trạch.

Tháng 8-2025, Dự án Thành phần 1A, đoạn Tân Vạn - Nhơn Trạch giai đoạn 1 thuộc tuyến đường vành đai 3 - Thành phố Hồ Chí Minh đã chính thức được đưa vào khai thác. Đây là tuyến giao thông kết nối trực tiếp giữa đô thị mới Nhơn Trạch với Thành phố Hồ Chí Minh, giúp rút ngắn thời gian di chuyển từ đô thị này đến đô thị Thành phố Hồ Chí Minh.

Đồ án Điều chỉnh tổng thể quy hoạch chung đô thị mới Nhơn Trạch đến năm 2045 được nghiên cứu lập với phạm vi diện tích tự nhiên hơn 37,6 ngàn hécta, gồm toàn bộ địa giới hành chính 3 xã: Nhơn Trạch, Đại Phước, Phước An của tỉnh Đồng Nai.

Giữa tháng 1-2026, Dự án Đầu tư xây dựng cầu Cát Lái, một trong những dự án hạ tầng giao thông kết nối quan trọng giữa đô thị mới Nhơn Trạch với Thành phố Hồ Chí Minh, được kỳ vọng lớn sẽ tạo ra sự bứt phá phát triển cho đô thị mới Nhơn Trạch cũng đã được tổ chức động thổ.

Phát biểu tại lễ động thổ dự án, Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Hà đánh giá: Cầu Cát Lái có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong chiến lược phát triển đô thị mới Nhơn Trạch. Khi công trình hoàn thành, Nhơn Trạch sẽ được kết nối trực tiếp, thuận lợi với Thành phố Hồ Chí Minh, từng bước phát huy vai trò là đô thị vệ tinh, trung tâm công nghiệp - dịch vụ - logistics gắn với Sân bay Long Thành.

Theo kế hoạch, toàn bộ Dự án Đường vành đai 3 - Thành phố Hồ Chí Minh, đường cao tốc Bến Lức - Long Thành và các tuyến đường tỉnh 25B, 25C sẽ hoàn thành xây dựng và đưa vào khai thác trong năm 2026. Cùng với đó, Dự án Cầu Phước An cũng sẽ hoàn thành xây dựng trong năm 2027. Với hàng loạt dự án hạ tầng giao thông kết nối vùng chuẩn bị “về đích”, đô thị mới Nhơn Trạch đang thực sự đứng trước thời điểm bứt phá phát triển.